Bilgi Kütüphanesi

Ürünlerin geleneksel kullanımı, hazırlanışı ve dikkat edilmesi gerekenler. Her bilginin altında kaynağı yazılıdır.

Bu bilgiler geleneksel kullanım içindir; tıbbi tavsiye yerine geçmez.

Vitaminler ve Mineraller →

25 madde için Avrupa Birliği tüzüğünde izin verilen sağlık beyanları, günlük referans değerleri ve kaynak gıdalar. Her beyan orijinal metniyle birlikte yayımlanır.

134 bitki · 1028 ürün

Bitkiler

Her bitkinin EMA, WHO ve geleneksel tıp kayıtlarındaki karşılığı ayrı ayrı özetlenmiştir. Kartlara girip orijinal kaynağa ulaşabilir, o bitkiyi içeren ürünlere geçebilirsiniz.

Acı Biber (Kapsaisin)Capsicum annuum L. var. minimum (Miller) Heiser; Capsicum frutescens L. küçük meyveli çeşitleri, fructusBu monografın konusu acı biber meyvesidir ve tanımlanan tek kullanım alanı bel ağrısı gibi KAS AĞRILARININ hafifletilmesidir. Kullanım YALNIZCA DERİ ÜZERİNEDİR: kapsaisin içeren tıbbi yakı ya da merhem biçiminde. Monograf ağızdan kullanımı kapsamaz. Bu ayrım mutfakta kullanılan pul biber ve toz biber için önemlidir: baharat olarak yenen acı biber bu monografın konusu değildir ve buradaki dozlar gıda kullanımı için geçerli değildir. Monograf maddeyi "iyi bilinen kullanım" sınıfında değerlendirir; etkin bileşen kapsaisindir ve uygulandığı yerde kan akışını artırarak belirgin kızarıklık ve sıcaklık hissi oluşturur.1 kaynak →
Acı Rezene YağıFoeniculum vulgare Miller subsp. vulgare var. vulgare, aetheroleum⚠⚠ BU SAYFA BİR UYARIDIR VE KÜTÜPHANEDEKİ EN AĞIRLARINDAN BİRİDİR. Acı rezene yağının Avrupa İlaç Ajansı monografı VARDI — 5 Temmuz 2007de yayımlanmıştı (EMA/HMPC/263292/2006). O monograf ARTIK DESTEKLENMİYOR: HMPC 29 Mayıs 2024te yayımladığı kamuoyu açıklamasında monografın GERİ ÇEKİLMESİNİ önerdi. Sebep bir eksik belge ya da işlem gecikmesi değil, GÜVENLİKTİR. Acı rezene yağı ESTRAGOL içerir; Avrupa Farmakopesi bu yağda en fazla %6,0 estragole izin verir. Estragolün genotoksisitesi ve karsinojenitesi üzerine literatürde çıkan YENİ VERİLER üzerine HMPC, estragol içeren bitkisel tıbbi ürünler hakkındaki açıklamasını gözden geçirdi (EMA/HMPC/137212/2005) ve şu sonuca vardı: genel nüfusta bu ürünlerden estragol alımı MÜMKÜN OLDUĞUNCA DÜŞÜK olmalı — buna en fazla 14 GÜNLÜK kullanım süresi dahildir; ve günlük estragol alımı kilogram vücut ağırlığı başına 1,0 mikrogram kılavuz değerini aşıyorsa ÇOCUKLARDA KULLANIM ÖNERİLMEZ. Rezene yağıyla karsinojenite çalışması YAPILMAMIŞTIR. HMPC, geleneksel kullanımın desteklediği dozlarda — yani soğuk algınlığına bağlı öksürükte balgam söktürücü olarak alındığında — günlük estragol alımının risk oluşturduğunu yazar. Sonuç cümlesi nettir: fayda-risk dengesi ARTIK OLUMSUZDUR, çünkü riskler geleneksel kullanıma dayanan beklenen faydayla dengelenmemektedir ve Avrupa pazarında DAHA GÜVENLİ seçenekler bulunmaktadır. Belge: kamuoyu açıklaması EMA/HMPC/522456/2021, 29 Mayıs 2024.1 kaynak →
AdaçayıSalvia officinalisAdacayi, ballibabagiller ailesinden cok yillik bir bitkidir. Yapragi cay olarak demlenir, gargara ve haricen kullanimda da yer alir. Avrupa Ilac Ajansi yapragini uc baslik altinda degerlendirir: agiz ve bogaz, cilt ve kucuk yaralar, sindirim sistemi.2 kaynak →
Adaçayı YağıSalvia officinalis L., aetheroleum⚠⚠ BU SAYFA BİR UYARIDIR. Avrupa İlaç Ajansı adaçayı YAĞI için monograf KURMAMIŞTIR ve gerekçesi bir belge eksikliği değil, doğrudan GÜVENLİKTİR. HMPC, adaçayı yaprağı monografının gözden geçirmesini tamamlarken adaçayı uçucu yağının toksikolojik ve güvenlilik yönlerini de ayrıca değerlendirdi. Bulgu şudur: adaçayı yağı YÜKSEK DÜZEYDE TUYON (thujone) içerir. Tuyon TOKSİKTİR ve hayvan çalışmalarının gösterdiği, olgu bildirimlerinin de işaret ettiği üzere yüksek dozlarda NÖBETE yol açabilir. Tek bileşenli ürünlerde adaçayı yağı tüketimi, tavsiye edilen en yüksek günlük tuyon alımını AŞMA açısından YÜKSEK RİSK taşır. Karşılaştırma için: adaçayı YAPRAĞI monografında tuyon maruziyeti kişi başına GÜNDE EN FAZLA 6,0 mg ve EN FAZLA 2 HAFTA ile sınırlandırılmıştır — yaprakta sınırlanan şey, yağda yoğunlaşmaktadır. HMPC sonucu açıktır: hekim gözetimi gerektirmeyen küçük endikasyonlarda kullanıma ilişkin düzenleyici çerçeve altında adaçayı yağının FAYDA-RİSK ANALİZİ OLUMSUZDUR; mevcut bilimsel verinin kapsamı ve niteliği olumlu bir değerlendirmeye varmaya yetmemiştir ve faydaları risklerinden AĞIR BASMAMAKTADIR. Belge: kamuoyu açıklaması EMA/HMPC/41843/2009 Corr.1; HMPC 15 Temmuz 2010da kabul etmiş, belge 2 Şubat 2016da düzeltme almıştır.1 kaynak →
Ahududu YaprağıRubus idaeus L., foliumAhududu yaprağı, meyvesinden ayrı değerlendirilen bir bitkisel maddedir. Avrupa İlaç Ajansı ahududu yaprağını geleneksel bitkisel ürün sınıfında değerlendirir ve üç kullanım alanı tanımlar: adet dönemine eşlik eden hafif spazmın giderilmesi, ağız ya da boğazdaki hafif iltihabın tedavisi, ve hafif ishalin tedavisi. Kullanım yalnızca yetişkinler içindir. Halk arasında ahududu yaprağının doğuma hazırlık amacıyla kullanıldığı bilinir; monografta böyle bir kullanım YER ALMAZ ve gebelikte kullanımı önerilmez.1 kaynak →
AlıçCrataegus spp., folium cum floreAlıcın YAPRAĞI VE ÇİÇEĞİ, meyvesinden ayrı değerlendirilen bir bitkisel maddedir; Avrupa İlaç Ajansı monografı yalnızca çiçekli sürgün ucunu, yani yaprak ile çiçeği birlikte kapsar. Alıç meyvesi, alıç sirkesi ve meyve ekstresi bu monografın konusu DEĞİLDİR. Monograf alıcı geleneksel bitkisel ürün sınıfında ele alır; kabul uzun süreli kullanım geçmişine dayanır. İki kullanım alanı tanımlanmıştır: hafif kaygıya bağlı geçici sinirsel kalp yakınmalarının belirtilerini gidermek ve hafif zihinsel stres belirtilerini giderip uykuya yardımcı olmak. Birinci kullanımın önemli bir koşulu vardır: ciddi durumlar bir hekim tarafından dışlanmış olmalıdır.1 kaynak →
Aloe (Sarı Sabır)Aloe barbadensis Mill.; Aloe (çeşitli türler, başlıca Aloe ferox Mill. ve melezleri), folii succus siccatusBu monografın konusu, aloe yaprağının KURUTULMUŞ ÖZ SUYUDUR — halk arasında "sarı sabır" denen, yaprağın kabuğunun hemen altındaki sarı acı sıvıdır. Bu, kozmetik ürünlerde kullanılan berrak ALOE VERA JELİ İLE AYNI ŞEY DEĞİLDİR. Aradaki fark güvenlik açısından belirleyicidir: kurutulmuş öz su hidroksiantrasen türevleri (aloin) içerir ve UYARICI MÜSHİL etkisi gösterir; monografın tanımladığı tek kullanım alanı da ara sıra görülen kabızlığın kısa süreli tedavisidir. Sabun, krem ve dudak bakım ürünlerindeki aloe vera jeli bu monografın kapsamında değildir ve buradaki dozlar o ürünler için geçerli değildir. Monograf bu maddeyi "iyi bilinen kullanım" sınıfında değerlendirir.2 kaynak →
Altınbaşak (Solidago)Solidago virgaurea L., herbaAvrupa İlaç Ajansı altınbaşağı "geleneksel kullanım" sınıfında değerlendirir ve TEK bir kullanım tanımlar: idrar miktarını artırmak — hafif idrar yolu şikayetlerinin tedavisinde YARDIMCI olarak. "Yardımcı" sözcüğü monografın kendi ifadesidir; altınbaşak bir idrar yolu enfeksiyonunun tedavisi değildir. Bu değerlendirme uzun süreli kullanım geçmişine dayanır, klinik çalışma kanıtına değil. BU SAYFANIN DİĞER İDRAR SÖKTÜRÜCÜ BİTKİLERDEN AYRILDIĞI NOKTA: monograf, SENTETİK İDRAR SÖKTÜRÜCÜ İLAÇLARLA birlikte kullanımı ÖNERMEZ. Kütüphanedeki sekiz idrar yolu bitkisinden yalnızca altınbaşakta bu uyarı vardır; idrar söktürücü ilaç kullanan biri için önemlidir. Belge EMEA/HMPC/285758/2007 numaralıdır ve 4 Eylül 2008'de kabul edilmiştir.1 kaynak →
Anadolu AdaçayıSalvia fruticosa Mill., foliumAvrupa İlaç Ajansı Anadolu adaçayı (üç loblu adaçayı) yaprağı için monograf hazırlamaya karar vermiş, 15 Şubat - 15 Mayıs 2014 arasında bilimsel veri çağrısına çıkmış, kapsamlı bir literatür taraması yapmış ve AB pazarındaki ürünleri incelemiştir. Sonuç: MONOGRAF KURULAMAMIŞTIR. ⟡ BU SAYFADAKİ GEREKÇE TÜRKİYE İÇİN AYRICA İLGİNÇTİR, çünkü HMPC bitkinin kullanıldığını REDDETMEZ — tam tersine, Salvia fruticosanın birkaç Avrupa Birliği üyesi ülkede tıbbi bitki olarak KULLANILDIĞINI AÇIKÇA KABUL EDER. Sorun kullanımın varlığı değil, BELGELENMESİDİR: HMPC, belgelenmiş özgül ve kesin tarihsel bilginin, uzun süreli geleneksel kullanımın gerekli koşullarını doğrulamaya YETMEDİĞİNİ yazar. Karşılanmayan şartlar üç tanedir: Madde 10a (tanınmış etkinlik ve kabul edilebilir güvenlik düzeyi, iyi bilinen kullanım süresinin dolmuş olması), Madde 16a(1)(d) (geleneksel kullanım süresinin dolmuş olması) ve Madde 16a(1)(e) (geleneksel kullanım verilerinin yeterli olması). ⚠ KARIŞTIRILMAMASI GEREKEN AYRIM: Anadolu adaçayı (Salvia fruticosa) ile TIBBİ ADAÇAYI (Salvia officinalis) AYRI TÜRLERDİR. Tıbbi adaçayı yaprağının monografı VARDIR ve kütüphanede "Adaçayı" sayfasındadır. Türkiyede çay olarak içilen adaçayının önemli bir kısmı Salvia fruticosadır; yani kütüphanedeki adaçayı sayfasında yazan doz ve uyarılar OTOMATİK OLARAK bu türe taşınamaz. Belge: kamuoyu açıklaması EMA/HMPC/599993/2014, 31 Mayıs 2016.1 kaynak →
AnasonPimpinella anisum L., fructusAnason meyvesi, Avrupa İlaç Ajansı monografında geleneksel bitkisel ürün sınıfında değerlendirilir. İki kullanım alanı tanımlanmıştır: şişkinlik ve gaz dahil hafif spazmlı sindirim şikayetlerinin belirtilerinin tedavisi, ve soğuk algınlığına bağlı öksürükte balgam söktürücü olarak kullanım. ÖNEMLİ AYRIM: bu monograf *Pimpinella anisum* bitkisini anlatır. YILDIZ ANASON (*Illicium verum*) BAMBAŞKA BİR BİTKİDİR ve bu monografın konusu değildir; adı benzediği için karıştırılır ama dozları ve güvenlik bilgileri aynı değildir. Anason UÇUCU YAĞI da ayrı bir monografın konusudur.1 kaynak →
Anason YağıPimpinella anisum L., aetheroleumBu sayfa anasonun UÇUCU YAĞINI anlatır; anason MEYVESİ için ayrı bir monograf ve ayrı bir sayfa vardır, dozları da aynı değildir. Avrupa İlaç Ajansı anason yağını geleneksel bitkisel ürün sınıfında değerlendirir ve iki kullanım alanı tanımlar: şişkinlik ve gaz dahil hafif spazmlı sindirim şikayetlerinin belirtilerinin tedavisi, ve soğuk algınlığına bağlı öksürükte balgam söktürücü olarak kullanım. Monografın en sert hükmü çocuklarla ilgilidir: 18 yaş altında kullanım KONTRENDİKEDİR ve gerekçesi hem veri eksikliği hem de ESTRAGOL içeriğidir. Yıldız anason (*Illicium verum*) başka bir bitkidir ve bu monografın konusu değildir.1 kaynak →
ArdıçJuniperus communis L., galbulus (pseudo-fructus)Ardıç kozalağı, halk arasında "ardıç meyvesi" denen yalancı meyvedir. Avrupa İlaç Ajansı monografı ardıcı geleneksel bitkisel ürün sınıfında ele alır ve iki kullanım alanı tanımlar: idrar miktarını artırarak hafif idrar yolu şikayetlerinde idrar yollarının yıkanmasına yardımcı olmak, ve hazımsızlık ile gaz gibi sindirim şikayetlerinin belirtilerini gidermek. Monografın kapsamı KOZALAĞIN KENDİSİDİR ve kullanım AĞIZDANDIR. Dükkanda yaygın bulunan ardıç yağı, ardıç kremi ve özellikle ARDIÇ KATRANI bu monografın konusu değildir; ardıç katranı odunun damıtılmasıyla elde edilen ayrı bir maddedir ve kozalakla aynı şey değildir. Bu ayrım önemlidir çünkü monografta verilen dozlar yalnızca ağızdan alınan kozalak hazırlıkları içindir.1 kaynak →
Ardıç YağıJuniperus communis L., aetheroleumBu sayfa ardıcın UÇUCU YAĞINI anlatır; ardıç MEYVESİ için ayrı bir monograf ve ayrı bir sayfa vardır, dozları da aynı değildir. Ardıç KATRANI ise bambaşka bir üründür — odundan elde edilir ve bu monografın konusu değildir. Avrupa İlaç Ajansı ardıç yağını geleneksel bitkisel ürün sınıfında değerlendirir ve ÜÇ kullanım alanı tanımlar. Ağızdan: hafif idrar yolu şikayetlerinde yardımcı olarak idrar yollarını yıkamak amacıyla idrar miktarını artırmak; ve hazımsızlık ile şişkinlik gibi sindirim şikayetlerinin belirtisel giderilmesi. Deri üzerine: hafif kas ve eklem ağrılarının giderilmesinde yardımcı olarak. Monografın en ağır bölümü doz aşımıdır ve gebelikle ilgili ciddi bir risk içerir.1 kaynak →
Arnika (Sığır Gözü)Arnica montana L., flosAvrupa İlaç Ajansı arnika çiçeğini "geleneksel kullanım" sınıfında değerlendirir ve YALNIZCA CİLDE UYGULAMA için tanımlar. Kaydedilen kullanım şudur: BERELERİN, BURKULMALARIN ve BÖLGESEL KAS AĞRISININ giderilmesi. Ağızdan kullanım monografta YER ALMAZ. Bu değerlendirme uzun süreli kullanım geçmişine dayanır, klinik çalışma kanıtına değil. Arnikanın en dikkat çekici yanı SÜRE SINIRIDIR: belirtiler 3-4 GÜN sonra hâlâ sürüyorsa hekime başvurulmalıdır — bu, kütüphanedeki en kısa süre sınırlarından biridir ve mantığı açıktır: 3-4 günde geçmeyen bir bere ya da burkulma daha ciddi bir yaralanmanın işareti olabilir. Belge EMA/HMPC/198793/2012 numaralıdır ve 9 Temmuz 2013'te kabul edilmiştir.1 kaynak →
At KestanesiAesculus hippocastanumAt kestanesi, yenen kestaneden farkli bir agacin tohumudur. Avrupa Ilac Ajansi monografi tohumu hem "iyi bilinen kullanim" hem "geleneksel kullanim" basliginda degerlendirir; agizdan alinan ve cilde uygulanan bicimleri vardir.2 kaynak →
At Kestanesi KabuğuAesculus hippocastanum L., cortexBu sayfa at kestanesinin AĞAÇ KABUĞUNU anlatır; at kestanesi TOHUMU için ayrı bir monograf ve ayrı bir sayfa vardır, dozları da farklıdır. Avrupa İlaç Ajansı kabuk monografını geleneksel bitkisel ürün sınıfında değerlendirir ve iki kullanım alanı tanımlar: hafif toplardamar dolaşım bozukluklarına bağlı bacaklarda rahatsızlık ve ağırlık hissinin giderilmesi; ve ciddi durumlar bir hekim tarafından dışlandıktan sonra, hemoroide eşlik eden kaşıntı ve yanmanın belirtilerinin giderilmesi. Kullanım AĞIZDANDIR. Dükkanda yaygın bulunan at kestanesi kremi, jeli ve masaj ürünleri harici hazırlıklardır ve bu monografın konusu değildir.1 kaynak →
Atkuyruğu (Kırkkilit Otu)Equisetum arvense L., herbaAtkuyruğu, Türkiye'de kırkkilit otu adıyla da bilinen bir bitkidir. Avrupa İlaç Ajansı bu bitkiyi geleneksel bitkisel ürün sınıfında değerlendirir ve İKİ kullanım alanı tanımlar; ikisinin kullanım yolu da birbirinden farklıdır. Birincisi ağızdandır: hafif idrar yolu şikayetlerinde yardımcı olarak, idrar yollarını yıkamak amacıyla idrar miktarını artırmak. İkincisi deri üzerinedir: yüzeysel yaraların destekleyici tedavisi. Monografta böbrek taşı, ödem giderme, saç ve tırnak güçlendirme ya da kemik sağlığı ile ilgili bir kullanım YER ALMAZ.1 kaynak →
Ayı ÜzümüArctostaphylos uva-ursi (L.) Spreng., foliumAvrupa İlaç Ajansı ayı üzümü yaprağını "geleneksel kullanım" sınıfında değerlendirir ve TEK bir kullanım tanımlar: KADINLARDA hafif ve tekrarlayan alt idrar yolu şikâyetlerinin belirtilerinin hafifletilmesi — idrar yaparken yanma hissi ve sık idrara çıkma gibi. Monografın koyduğu şart burada çok belirgin: bu kullanım ancak CİDDİ DURUMLAR BİR HEKİM TARAFINDAN DIŞLANDIKTAN SONRA geçerlidir. Yani bitki, teşhis yerine geçmez; teşhis konulduktan sonra belirti hafifletmek içindir. Değerlendirme uzun süreli kullanım geçmişine dayanır, klinik çalışma kanıtına değil. ⚠ MONOGRAF ERKEKLERDE KULLANIMI ÖNERMEZ ve bunun sebebini açıkça yazar: erkeklerde bu şikâyetler tıbbi gözetim gerektiren durumlara işaret edebilir. Belge EMA/HMPC/750269/2016 numaralıdır ve REVİZYON 2dir.1 kaynak →
Aynısefa (Calendula)Calendula officinalis L., flosAynısefa çiçeği, halk arasında portakal nergisi ya da calendula adıyla da bilinir. Avrupa İlaç Ajansı monografı aynısefayı geleneksel bitkisel ürün sınıfında ele alır ve iki kullanım alanı tanımlar: güneş yanığı gibi hafif cilt iltihaplarının belirtilerinin tedavisi ve küçük yaraların iyileşmesine yardımcı olmak; ayrıca ağız ya da boğazdaki hafif iltihapların belirtilerinin tedavisi. Kullanım cilt üzerine ve ağız içinedir; ağızdan yutularak kullanım monografta yer almaz. Aynısefanın papatya, kasımpatı ve ayçiçeğiyle aynı bitki ailesinden (Asteraceae) olması güvenlik açısından önemlidir: bu aileye duyarlı kişilerde kullanılmaz.2 kaynak →
Ayrık OtuAgropyron repens (L.) P. Beauv., rhizoma (Elymus repens (L.) Gould)Avrupa İlaç Ajansı ayrık otunun KÖK SAPINI (rizom) "geleneksel kullanım" sınıfında değerlendirir. Monografın kaydettiği tek kullanım şudur: idrar miktarını artırarak idrar yollarının yıkanmasını sağlamak, hafif idrar yolu şikayetlerinde YARDIMCI olarak. "Yardımcı" sözcüğü monografın kendi ifadesidir — ayrık otu bir idrar yolu enfeksiyonunun tedavisi değildir. Bu değerlendirme uzun süreli kullanım geçmişine dayanır, klinik çalışma kanıtına değil. Monografın işleyişi doğrudan sıvı alımına bağlıdır: idrar miktarının artması için kullanım süresince YETERLİ SIVI ALINMASI gerekir, bu monografta ayrıca yazılıdır. Belge EMA/HMPC/114726/2021 numaralıdır ve 1. revizyondur (30 Mart 2022'de kabul edilmiştir).1 kaynak →
Barut Ağacı Kabuğu (Frangula)Rhamnus frangula L., cortexAvrupa İlaç Ajansı barut ağacı kabuğunu "İYİ BİLİNEN TIBBİ KULLANIM" temelinde değerlendirir — dayanağı yalnızca gelenek değil, birikmiş tıbbi kullanım kanıtıdır. Kaydedilen tek kullanım şudur: ARA SIRA GÖRÜLEN KABIZLIKTA KISA SÜRELİ kullanım. Barut ağacı bir UYARICI LAKSATİFTİR; sinameki, cascara ve ravent ile aynı aileden, antranoid içeren bitkilerdendir ve uyarıları bu yüzden ağırdır. Monograf açıkça şunu söyler: hazırlıkları YALNIZCA beslenme değişikliği ya da hacim yapıcı ürünlerle sonuç alınamadığında kullanılmalıdır. Bu dört bitki arasındaki tek yapısal fark, dozun hangi maddeye göre hesaplandığıdır — barut ağacında GLUKOFRANGULİN A'dır. Uyarılar, yasaklar ve süre sınırı dördünde de aynıdır; biri diğerinden "daha hafif" değildir. Belge EMA/HMPC/726261/2016 numaralıdır, 1. revizyondur ve 25 Eylül 2019'da kabul edilmiştir.1 kaynak →
Bergamot YağıCitrus bergamia Risso et Poiteau, aetheroleumAvrupa İlaç Ajansı bergamot yağı için monograf hazırlamaya karar vermiş (2011 çalışma programı) ancak KURAMAMIŞTIR. ⟡ ÖNEMLİ AYRIM: bu, bergamot yağının tehlikeli bulunduğu anlamına GELMEZ. Gerekçe kanıt yetersizliğidir, güvenlik endişesi değildir. HMPC iki ayrı yol için ayrı ayrı değerlendirme yapmıştır. GELENEKSEL KULLANIM yolu için karşılanmayan şart Madde 16a(1)(b)dir — bitkisel madde ya da hazırlığın yalnızca BELİRLİ BİR GÜÇ VE DOZA göre kullanılması gerekir; HMPC, bergamot yağının antiseptik olarak ve küçük yaraların iyileşmesine yardımcı olarak TEK BAŞINA kullanımına ilişkin yeterli doz bilgisinin LİTERATÜRDE BULUNMADIĞINI yazar. İYİ BİLİNEN KULLANIM yolu için karşılanmayan şart Madde 10adır — etkin maddenin tanınmış bir etkinliği ve kabul edilebilir bir güvenlik düzeyi olması ve iyi bilinen tıbbi kullanım süresinin dolmuş olması gerekir; HMPC, klinik dışı ve klinik çalışmaların bunu desteklemeye YETERLİ OLMADIĞINI belirtir. Kısacası: bergamot yağı Avrupa Birliğinde tıbbi ürün olarak tanımlanmış bir kullanıma ve doza SAHİP DEĞİLDİR. Belge: kamuoyu açıklaması EMA/HMPC/528177/2011, 22 Mayıs 2012.1 kaynak →
Beşparmak OtuPotentilla erecta (L.) Raeusch., rhizoma (Tormentillae rhizoma)Avrupa İlaç Ajansı beşparmak otunun kök sapını "geleneksel kullanım" sınıfında değerlendirir ve İKİ ayrı kullanım tanımlar: (1) HAFİF İSHALİN belirtisel tedavisi (ağızdan), (2) ağız mukozasının küçük iltihaplarının belirtisel tedavisi (AĞIZ ÇALKALAMA olarak). Değerlendirme uzun süreli kullanım geçmişine dayanır, klinik çalışma kanıtına değil. ⟡ MEŞE KABUĞUYLA AYNI AİLEDEN BİR UYARI TAŞIR: beşparmak otu da tanen açısından zengin bir büzücüdür ve monografı, birlikte alınan ilaçların emiliminin gecikebileceğini yazar — ürün diğer ilaçlardan en az 1 saat önce ya da sonra alınmalıdır. Kütüphanede bu uyarıyı taşıyan iki bitki vardır ve ikisi de aynı sebepten taşır. ⚠ İSHAL KULLANIMINDA SÜRE 3 GÜNDÜR; ishal bitkiyle uzatılacak bir şikâyet değildir. Belge EMA/HMPC/5513/2010 numaralıdır ve 25 Kasım 2010da kabul edilmiştir.1 kaynak →
BiberiyeRosmarinus officinalisBiberiye, Akdeniz kuşağının her mevsim yeşil kalan kokulu bir çalısıdır. Yaprakları hem mutfakta baharat olarak hem de geleneksel olarak çay ve haricen yağ biçiminde kullanılır. Avrupa İlaç Ajansı yaprağını "geleneksel bitkisel ürün" sınıfında değerlendirir.2 kaynak →
Biberiye YağıRosmarinus officinalis L., aetheroleumBu sayfa biberiyenin UÇUCU YAĞINI anlatır; biberiye YAPRAĞI için ayrı bir monograf ve ayrı bir sayfa vardır. Avrupa İlaç Ajansı biberiye yağını geleneksel bitkisel ürün sınıfında değerlendirir ve tanımlanan kullanım alanı hafif kas ve eklem ağrılarının giderilmesi ile bacaklardaki hafif dolaşım bozukluklarıdır. Kullanım YALNIZCA DERİ ÜZERİNEDİR; ağızdan kullanım bu monografta yer almaz. Saç bakımında yaygın kullanılıyor olsa da monografta saç dökülmesiyle ilgili bir kullanım tanımlanmamıştır.1 kaynak →
Bülbül Otu (Şeytan Hardalı)Sisymbrium officinale (L.) Scop., herbaAvrupa İlaç Ajansı bülbül otunu "geleneksel kullanım" sınıfında değerlendirir ve TEK bir kullanım tanımlar: BOĞAZ TAHRİŞİ BELİRTİLERİNİN — SES KISIKLIĞI ve KURU ÖKSÜRÜK gibi — giderilmesi. Bitkinin Avrupa dillerindeki adı bu kullanımdan gelir: İngilizcede "singer's plant", yani şarkıcı bitkisi. Bu değerlendirme uzun süreli kullanım geçmişine dayanır, klinik çalışma kanıtına değil. Bülbül otu iki ayrı yoldan kullanılır ve YAŞ SINIRI BİÇİME GÖRE DEĞİŞİR: ağız içinde emilen tablet/pastil biçiminde 6 yaş, ağızdan yutulan biçimde 3 yaş. Bunun sebebi katı biçimin küçük çocukta boğulma riski taşımasıdır. Belge EMA/HMPC/280193/2013 numaralıdır ve 30 Eylül 2014'te kabul edilmiştir.1 kaynak →
Cadı Fındığı DamıtığıHamamelis virginiana L., folium et cortex aut ramunculus destillatumAvrupa İlaç Ajansı cadı fındığı damıtığını "geleneksel kullanım" sınıfında değerlendirir. ⟡ BU, CADI FINDIĞININ ÜÇ MONOGRAFI İÇİNDE EN AYRIK OLANIDIR ve sebebi ikinci kullanımıdır: (a) küçük cilt iltihabının ve cilt kuruluğunun giderilmesi, (b) GÖZ KURULUĞUNA ya da RÜZGÂR VE GÜNEŞE MARUZ KALMAYA bağlı geçici göz rahatsızlığının giderilmesi — yani GÖZ DAMLASI olarak. Cadı fındığının yaprak ve kabuk monografları cilt, hemoroit ve ağız içi kullanım tanımlar; GÖZ KULLANIMI YALNIZCA DAMITIKTA VARDIR. Damıtık, taze yaprak ve kabuktan ya da kurutulmuş ince dallardan damıtma yoluyla elde edilir; ekstre değildir. Değerlendirme uzun süreli kullanım geçmişine dayanır, klinik çalışma kanıtına değil. ⚠ GÖZ KULLANIMININ SÜRESİ ÇOK KISADIR — önerilen süre 4 GÜNDÜR ve aşağıda ayrıntısıyla yazılıdır. Belge EMA/HMPC/114584/2008 numaralıdır ve 12 Kasım 2009da kabul edilmiştir.1 kaynak →
Cadı Fındığı KabuğuHamamelis virginiana L., cortexAvrupa İlaç Ajansı cadı fındığı kabuğunu "geleneksel kullanım" sınıfında değerlendirir ve yaprakla AYNI ÜÇ kullanımı tanımlar: (a) küçük cilt iltihabı ve cilt kuruluğu, (b) HEMOROİDE eşlik eden kaşıntı ve yanma, (c) AĞIZ ÇALKALAMA ve GARGARA olarak ağız içi mukozanın küçük iltihapları. Üçü de HARİCİDİR. ⚠⚠ AYNI ENDİKASYON, FARKLI YAŞ SINIRI — BU SAYFANIN EN ÖNEMLİ AYRINTISI: cilt kullanımında cadı fındığı YAPRAĞI 6 yaş üstü çocuklara doz verir, KABUK ise 12 YAŞ ALTINA ÖNERİLMEZ. Aynı bitki, aynı endikasyon, aynı gün kabul edilmiş iki monograf — ve altı yıl fark eden bir yaş sınırı. Bir ürünün etiketinde "cadı fındığı" yazması hangi kısmın kullanıldığını söylemez; kısım fark eder. Değerlendirme uzun süreli kullanım geçmişine dayanır, klinik çalışma kanıtına değil. Belge EMA/HMPC/114583/2008 Corr.1 numaralıdır; HMPC 12 Kasım 2009da kabul etmiş, belge 6 Haziran 2011de güncellenmiş (madde adları ve doz bölümü) ve 25 Eylül 2019da bir dipnot düzeltmesi almıştır.1 kaynak →
Cadı Fındığı YaprağıHamamelis virginiana L., foliumAvrupa İlaç Ajansı cadı fındığı yaprağını "geleneksel kullanım" sınıfında değerlendirir ve ÜÇ ayrı kullanım tanımlar: (a) küçük cilt iltihabının ve cilt kuruluğunun giderilmesi, (b) HEMOROİDE eşlik eden kaşıntı ve yanmanın belirtisel giderilmesi, (c) AĞIZ ÇALKALAMA ve GARGARA olarak ağız içi mukozanın küçük iltihaplarının giderilmesi. Üçü de HARİCİDİR — bu bitki ağızdan yutulmaz. Değerlendirme uzun süreli kullanım geçmişine dayanır, klinik çalışma kanıtına değil. ⟡ CADI FINDIĞININ ÜÇ AYRI MONOGRAFI VARDIR ve üçü de aynı gün (12 Kasım 2009) kabul edilmiştir: YAPRAK (bu sayfa), KABUK ve DAMITIK. Aynı bitki olmalarına rağmen yaş sınırları, kullanım yolları ve güvenlik verileri BİRBİRİNDEN FARKLIDIR; kütüphanede üçü ayrı sayfadır ve farkları her sayfada yazılıdır. Bu sayfanın kendine özgü yanı: cilt kullanımında 6 YAŞ ÜSTÜ çocuklara doz verir — kabuk vermez. Belge EMA/HMPC/114586/2008 numaralıdır.1 kaynak →
Çarkıfelek (Passiflora)Passiflora incarnata L., herbaÇarkıfelek otu, passiflora adıyla da bilinir. Avrupa İlaç Ajansı çarkıfeleği geleneksel bitkisel ürün sınıfında değerlendirir ve tanımlanan tek kullanım alanı hafif zihinsel stres belirtilerini gidermek ve uykuya yardımcı olmaktır. Monografta kaygı bozukluğu tedavisi ya da başka bir ruhsal hastalıkla ilgili kullanım YER ALMAZ. Kullanım ağızdandır ve 12 yaşından büyükler içindir. Monografın dikkat edilmesi gereken yanı araç kullanımıyla ilgilidir.1 kaynak →
Cascara (Kutsal Kabuk)Rhamnus purshiana DC., cortexAvrupa İlaç Ajansı cascara kabuğunu "İYİ BİLİNEN TIBBİ KULLANIM" temelinde değerlendirir — dayanağı yalnızca gelenek değil, birikmiş tıbbi kullanım kanıtıdır. Kaydedilen tek kullanım şudur: ARA SIRA GÖRÜLEN KABIZLIKTA KISA SÜRELİ kullanım. Cascara bir UYARICI LAKSATİFTİR; sinameki, ravent ve barut ağacı ile aynı aileden, antranoid içeren bitkilerdendir ve uyarıları bu yüzden ağırdır. Monograf açıkça şunu söyler: cascara hazırlıkları YALNIZCA beslenme değişikliği ya da hacim yapıcı ürünlerle sonuç alınamadığında kullanılmalıdır. Yani ilk seçenek değil, son seçenektir. Kilo verme ya da detoks amaçlı bir kullanım monografta YER ALMAZ. Belge EMA/HMPC/726270/2016 numaralıdır, 1. revizyondur ve 6 Mayıs 2020'de kabul edilmiştir.1 kaynak →
Çay AğacıMelaleuca alternifoliaCay agaci yagi, Avustralya kokenli bir agacin yapraklarindan elde edilen ucucu yagdir. Avrupa Ilac Ajansi monografi bu yagi "geleneksel bitkisel urun" sinifinda ve YALNIZCA CILDE UYGULANAN bir urun olarak degerlendirir. Adinda "cay" gecmesine ragmen icilen cayla ilgisi yoktur.2 kaynak →
Çemen (Boy Tohumu)Trigonella foenum-graecum L., semenÇemen tohumu, halk arasında boy tohumu ya da hulba adıyla da bilinir. Avrupa İlaç Ajansı çemeni geleneksel bitkisel ürün sınıfında değerlendirir ve iki kullanım alanı tanımlar: geçici iştahsızlık, ve hafif cilt iltihaplarının belirtilerinin tedavisi (harici kullanım). Monografın iki kritik uyarısı vardır. Birincisi kan şekeriyle ilgilidir: çemenin olası kan şekeri düşürücü etkisi nedeniyle diyabet tedavisi görenlerde şeker kontrolü yakından izlenmelidir. İkincisi üreme ile ilgilidir: hayvan çalışmalarında hem erkek hem dişi doğurganlığını etkileyen üreme toksisitesi görülmüştür.1 kaynak →
Centiyane KöküGentiana lutea L., radixAvrupa İlaç Ajansı centiyane (sarı centiyane) kökünü "geleneksel kullanım" sınıfında değerlendirir ve İKİ kullanım tanımlar: (1) GEÇİCİ İŞTAH KAYBI, (2) hafif hazımsızlık ve mide-bağırsak şikâyetleri. Değerlendirme uzun süreli kullanım geçmişine dayanır, klinik çalışma kanıtına değil. ⟡⟡ BU İKİ CÜMLE, KÜTÜPHANEDEKİ PELİN OTU SAYFASININ ENDİKASYONLARIYLA KELİMESİ KELİMESİNE AYNIDIR — ve iki bitkinin güvenlik profili birbirine hiç benzemez. Centiyane kökünün monografında TEK kontrendikasyon vardır: etkin maddeye aşırı duyarlılık. Pelin otunda ise safra yolu tıkanıklığı, kolanjit ve karaciğer hastalığı kontrendikedir, üstelik pelin otu TUYON taşır. İkisi de "acı tonik" diye anılır, ikisi de iştah için yemek öncesi alınır, süre sınırları bile aynıdır (2 hafta) — ama aynı raf değildirler. Bir ürünün ne için kullanıldığı, onun ne kadar güvenli olduğunu SÖYLEMEZ. Belge EMA/HMPC/607861/2017 numaralıdır, REVİZYON 1dir ve 20 Kasım 2018de kabul edilmiştir.1 kaynak →
Ceviz YaprağıJuglans regia L., foliumCeviz ağacının yaprağı, meyvesinden ayrı olarak değerlendirilen bir bitkisel maddedir. Avrupa İlaç Ajansı monografı ceviz yaprağını geleneksel bitkisel ürün sınıfında ele alır; kabul uzun süreli kullanım geçmişine dayanır. Monografın en belirleyici özelliği şudur: tanımlanan iki kullanım alanının ikisi de CİLT ÜZERİNE dış kullanımdır. Monografta ağızdan kullanıma dair bir doz ya da kullanım alanı yer almaz; yani ceviz yaprağının çay olarak içilmesi bu belgede değerlendirilmemiştir. Ceviz yağı ve cevizin kendisi bu monografın konusu değildir.1 kaynak →
CivanperçemiAchillea millefolium L., herbaAvrupa İlaç Ajansı civanperçemini "geleneksel kullanım" sınıfında değerlendirir ve DÖRT kullanım tanımlar — kütüphanedeki en çok kullanımlı sayfalardan biridir: GEÇİCİ İŞTAHSIZLIK; şişkinlik ve gaz dahil HAFİF, KRAMP TARZI SİNDİRİM ŞİKAYETLERİNİN belirtilerinin giderilmesi; ADET DÖNEMİNE EŞLİK EDEN HAFİF KRAMPLARIN belirtilerinin giderilmesi; ve KÜÇÜK YÜZEYSEL YARALARIN tedavisi. İlk üçü ağızdan, dördüncüsü CİLDE UYGULANARAK kullanılır — aynı bitki iki farklı yoldan kullanılıyor ve dozları farklı. Bu değerlendirme uzun süreli kullanım geçmişine dayanır, klinik çalışma kanıtına değil. Belge EMA/HMPC/376416/2019 numaralıdır, 1. revizyondur ve 23 Eylül 2020'de kabul edilmiştir.1 kaynak →
Çoban ÇantasıCapsella bursa-pastoris (L.) Medikus, herbaAvrupa İlaç Ajansı çoban çantasının TOPRAK ÜSTÜ KISIMLARINI "geleneksel kullanım" sınıfında değerlendirir. Monografın kaydettiği tek kullanım şudur: DÜZENLİ ADET DÖNGÜSÜ OLAN kadınlarda AŞIRI ADET KANAMASININ AZALTILMASI — ve monograf buna kesin bir koşul bağlar: ciddi durumlar bir HEKİM TARAFINDAN DIŞLANDIKTAN SONRA. Yani çoban çantası, kanamanın nedeni araştırılmadan başvurulacak bir ürün değildir; adet kanaması aşırıysa önce hekime gidilir. Bu değerlendirme uzun süreli kullanım geçmişine dayanır, klinik çalışma kanıtına değil. Belge EMA/HMPC/262766/2010 numaralıdır ve 12 Temmuz 2011'de kabul edilmiştir. Dükkanda adı benzeyen ÇOBAN ÇÖKERTEN (Tribulus terrestris) BAŞKA BİR BİTKİDİR ve bu sayfanın konusu değildir.1 kaynak →
Çörek OtuNigella sativa1 kaynak →
Cüce Palmiye (Saw Palmetto)Serenoa repens (W. Bartram) Small, fructusCüce palmiye, saw palmetto adıyla da bilinen bir palmiyenin meyvesidir. Avrupa İlaç Ajansı bu bitkiyi İKİ SINIFTA BİRDEN değerlendirir. "İyi bilinen kullanım" sınıfında tanınan kullanım, iyi huylu prostat büyümesinin (benign prostat hiperplazisi) belirtisel tedavisidir. "Geleneksel kullanım" sınıfında ise, ciddi durumlar bir hekim tarafından dışlandıktan sonra, iyi huylu prostat büyümesine bağlı alt idrar yolu belirtilerinin giderilmesidir. Monografta açıkça belirtildiği üzere KADINLAR, ÇOCUKLAR VE ERGENLER İÇİN İLGİLİ BİR KULLANIM YOKTUR. Prostat şikayetleri tıbbi değerlendirme gerektirir; bu sayfadaki kullanım ciddi durumlar dışlandıktan sonra geçerlidir.1 kaynak →
Çuha Çiçeği Yağı (Akşam Çuhası)Oenothera biennis L. veya Oenothera lamarckiana L., oleumAvrupa İlaç Ajansı çuha çiçeği yağını "geleneksel kullanım" sınıfında değerlendirir ve TEK bir kullanım tanımlar: AKUT VE KRONİK KURU CİLT DURUMLARINDA KAŞINTININ giderilmesi. Bu değerlendirme uzun süreli kullanım geçmişine dayanır, klinik çalışma kanıtına değil. DİKKAT EDİLECEK NOKTA — CİLT ŞİKAYETİ İÇİN AMA AĞIZDAN: kullanım alanı cilt olmasına rağmen monograf yağı AĞIZDAN ALMAYI tanımlar, cilde sürmeyi değil. Günlük doz 4-6 gramdır; bu, küçük şişelerde satılan kozmetik yağların kullanımıyla karıştırılmamalıdır. Bitkinin adı da karışıklığa açıktır: burada anlatılan Oenothera (akşam çuhası, akşam güzeli) cinsidir, bahçelerde yetişen çuha çiçeği (Primula) DEĞİLDİR. Belge EMA/HMPC/753041/2017 numaralıdır, 1. revizyondur ve 5 Haziran 2018'de kabul edilmiştir.1 kaynak →
Dağ Çayı (Sideritis)Sideritis scardica Griseb.; Sideritis clandestina (Bory & Chaub.) Hayek; Sideritis raeseri Boiss. & Heldr.; Sideritis syriaca L., herbaAvrupa İlaç Ajansı dağ çayını "geleneksel kullanım" sınıfında değerlendirir ve İKİ kullanım tanımlar: SOĞUK ALGINLIĞINA EŞLİK EDEN ÖKSÜRÜĞÜN giderilmesi, ve HAFİF SİNDİRİM RAHATSIZLIĞININ giderilmesi. Bu değerlendirme uzun süreli kullanım geçmişine dayanır, klinik çalışma kanıtına değil. MONOGRAF DÖRT TÜRÜ KAPSAR ve hangileri olduğu önemlidir: Sideritis scardica, Sideritis clandestina, Sideritis raeseri ve Sideritis syriaca. Türkiye'de "dağ çayı" adıyla satılan bitki bu dört türden biri olabileceği gibi, Sideritis cinsinin monografta yer almayan başka bir türü de olabilir — cinste yüzlerce tür vardır. Etiketinde türü yazmayan bir dağ çayı için bu sayfadaki bilgilerin geçerli olduğu varsayılmamalıdır. Monografın kapsadığı tek hazırlık kıyılmış bitkiden yapılan ÇAYDIR. Belge EMA/HMPC/39453/2015 numaralıdır ve 2 Şubat 2016'da kabul edilmiştir.1 kaynak →
Damla SakızıPistacia lentiscusDamla sakizi, sakiz agacinin govdesinden sizan ve katilasan recinesidir. Avrupa Ilac Ajansi monografi bu recineyi "geleneksel bitkisel urun" sinifinda degerlendirir ve iki ayri kullanim yolu tanimlar: agizdan ve cilde.2 kaynak →
Deve DikeniSilybum marianumDeve dikeni, papatyagiller ailesinden dikenli bir bitkidir. Avrupa Ilac Ajansi monografi MEYVESINI (tohumunu) kapsar ve "geleneksel bitkisel urun" sinifinda degerlendirir.2 kaynak →
Dişbudak YaprağıFraxinus excelsior L. veya Fraxinus angustifolia Vahl, foliumAvrupa İlaç Ajansı dişbudak yaprağını "geleneksel kullanım" sınıfında değerlendirir ve İKİ kullanım tanımlar: HAFİF EKLEM AĞRISININ giderilmesi, ve idrar miktarını artırarak idrar yollarının yıkanmasını sağlamak — hafif idrar yolu şikayetlerinde YARDIMCI olarak. Bu değerlendirme uzun süreli kullanım geçmişine dayanır, klinik çalışma kanıtına değil. EKLEM AĞRISI KULLANIMINDA MONOGRAFIN ÖNEMLİ BİR UYARISI VAR: eklem ağrısına ŞİŞME, KIZARIKLIK ya da ATEŞ eşlik ediyorsa hekim tarafından MUAYENE EDİLMELİDİR. Bu üçlü, iltihabi bir eklem hastalığının işareti olabilir ve bitkiyle geçiştirilmesi tanıyı geciktirir. İki kullanımın süre sınırı da farklıdır: eklem ağrısında 4 hafta, idrar yolunda 2 hafta. Belge EMA/HMPC/239271/2011 numaralıdır ve 27 Mart 2012'de kabul edilmiştir.1 kaynak →
EkinezyaEchinacea purpureaEkinezya, Kuzey Amerika kökenli çok yıllık bir bitkidir. Yerli halklar tarafından geleneksel olarak solunum yolu şikâyetlerinde kullanılmıştır. NCCIH kayıtlarına göre bugün en çok soğuk algınlığı ve solunum yolu şikâyetleri için takviye olarak satılmaktadır.2 kaynak →
Ekinezya KöküEchinacea purpurea (L.) Moench, radixAvrupa İlaç Ajansı ekinezya KÖKÜNÜ "geleneksel kullanım" sınıfında değerlendirir ve İKİ kullanım tanımlar: (1) SOĞUK ALGINLIĞI BELİRTİLERİNİN giderilmesi, (2) HAFİF AKNEYE bağlı sivilce ve lekelerin giderilmesi. İkinci kullanım az bilinir ve kökün toprak üstü kısmından ayrıldığı yerlerden biridir. Değerlendirme uzun süreli kullanım geçmişine dayanır, klinik çalışma kanıtına değil. ⟡ AYNI BİTKİNİN TOPRAK ÜSTÜ KISMI KÜTÜPHANEDE AYRI BİR SAYFADIR: "Ekinezya" sayfası Echinacea purpurea bitkisinin kendisini anlatır; bu sayfa KÖKÜDÜR (radix) ve kendi monografı, kendi dozları, kendi endikasyonları vardır. ⚠⚠ BU SAYFANIN EN ÖNEMLİ UYARISI, ÜRÜNÜN SATIŞ SÖZÜYLE DOĞRUDAN ÇELİŞİR: ekinezya çoğunlukla "bağışıklığı güçlendirir" denerek satılır. Monograf ise İLERLEYİCİ SİSTEMİK HASTALIKLAR, OTOİMMÜN HASTALIKLAR, BAĞIŞIKLIK YETMEZLİĞİ, BAĞIŞIKLIK BASKILANMASI ve AKYUVAR SİSTEMİ HASTALIKLARINDA kullanımı ÖNERMEZ. Yani bağışıklık sorunu olan kişi, bu ürünün hedef kitlesi sanılırken monografın uyardığı kişidir. Belge EMA/HMPC/424583/2016 numaralıdır, REVİZYON 1dir ve 30 Mayıs 2017de kabul edilmiştir.1 kaynak →
EnginarCynara cardunculus (syn. Cynara scolymus)Enginar, papatyagiller ailesinden bir bitkidir. Avrupa Ilac Ajansi monografi yenen govdeyi degil YAPRAGINI kapsar ve "geleneksel bitkisel urun" sinifinda degerlendirir.1 kaynak →
Frenk Kimyonu (Karaman Kimyonu)Carum carvi L., fructusAvrupa İlaç Ajansı frenk kimyonu meyvesini "geleneksel kullanım" sınıfında değerlendirir ve TEK bir kullanım tanımlar: ŞİŞKİNLİK VE GAZ gibi sindirim şikâyetlerinin belirtisel giderilmesi. Değerlendirme uzun süreli kullanım geçmişine dayanır, klinik çalışma kanıtına değil. ⟡ MONOGRAF YALNIZCA ÇAY BİÇİMİNİ KAPSAR: tanımlı tek hazırlık doğranmış bitkidir, ekstre ya da tentür yoktur. ⚠ AYNI BİTKİNİN YAĞI KÜTÜPHANEDE AYRI BİR SAYFADIR: "Karaman Kimyonu Yağı" sayfası Carum carvi L., AETHEROLEUM monografını anlatır. Bu sayfa MEYVENİN kendisidir (fructus). Aynı bitkinin iki kısmı, iki ayrı monograf, iki ayrı doz — bir üründe "kimyon" yazması hangisinin kullanıldığını söylemez. ⚠⚠ BU SAYFANIN EN GENİŞ UYARISI ÇAPRAZ ALERJİDİR ve monograf alerjenleri TEK TEK sayar; ayrıntısı aşağıdadır. NOT: frenk kimyonu, mutfakta kullanılan KİMYONDAN (Cuminum cyminum) farklı bir bitkidir. Belge EMA/HMPC/715092/2013 numaralıdır ve 7 Temmuz 2015te kabul edilmiştir.1 kaynak →
Frenk Üzümü YaprağıRibes nigrum L., foliumAvrupa İlaç Ajansı frenk üzümü (kuş üzümü) yaprağını "geleneksel kullanım" sınıfında değerlendirir ve İKİ ayrı kullanım tanımlar: (1) HAFİF EKLEM AĞRISININ giderilmesi, (2) idrar miktarını artırarak idrar yollarının yıkanmasını sağlamak, hafif idrar yolu şikâyetlerinde YARDIMCI olarak. İki kullanımın süre sınırı FARKLIDIR ve bu ayrım önemlidir: eklem ağrısında 4 hafta, idrar yolu kullanımında 2 hafta. Değerlendirme uzun süreli kullanım geçmişine dayanır, klinik çalışma kanıtına değil. NOT: bu sayfanın konusu YAPRAKTIR, meyvesi değil; frenk üzümü meyvesi gıda olarak tüketilir ve bu monografın kapsamı dışındadır. Belge EMA/HMPC/745353/2016 numaralıdır.1 kaynak →
GinkgoGinkgo bilobaGinkgo, yeryuzundeki en eski agac turlerinden birinin yapragidir. Avrupa Ilac Ajansi monografi bu bitkiyi IKI AYRI baslikta degerlendirir: standart hale getirilmis ozutler icin "iyi bilinen kullanim", daha basit hazirliklar icin "geleneksel kullanim". Kutuphanedeki en genis uyari listesine sahip bitkidir.2 kaynak →
GinsengPanax ginseng C.A.Mey., radixGinseng kökü, Uzak Doğu kökenli bir bitkidir ve iki ayrı biçimde hazırlanır: beyaz ginseng (kurutulmuş kök) ve kırmızı ginseng (buharda işlenip kurutulmuş kök). Avrupa İlaç Ajansı monografı ikisini de kapsar ve ginsengi geleneksel bitkisel ürün sınıfında değerlendirir. Tanımlanan tek kullanım alanı, yorgunluk ve halsizlik gibi bitkinlik (asteni) belirtileridir. Monografta cinsel işlev, bağışıklık güçlendirme, kan şekeri düzenleme ya da spor performansı ile ilgili bir kullanım YER ALMAZ. Monografın konusu Panax ginseng'dir; Sibirya ginsengi (Eleutherococcus) ve Amerikan ginsengi başka bitkilerdir ve bu monografın kapsamı dışındadır.1 kaynak →
Gotu Kola (Centella)Centella asiatica (L.) Urb., herbaDİKKAT — BU SAYFADAKİ EN ÖNEMLİ BİLGİ BAŞTA: Avrupa İlaç Ajansı'nın gotu kola monografı YALNIZCA CİLDE UYGULAMA içindir. Ağızdan kullanım — kapsül, tablet, çay — bu monografta HİÇ YER ALMAZ. Piyasada gotu kola çoğunlukla ağızdan alınan takviye olarak satılır; o kullanım biçimi EMA tarafından değerlendirilmemiştir ve bu sayfadaki bilgiler onu kapsamaz. Monografın kaydettiği tek kullanım şudur: KÜÇÜK YARALARIN İYİLEŞMESİNE YARDIMCI OLMAK, cilde uygulanarak. Gotu kola "geleneksel kullanım" sınıfındadır; bu değerlendirme uzun süreli kullanım geçmişine dayanır, klinik çalışma kanıtına değil. Belge EMA/HMPC/489142/2020 numaralıdır, 1. revizyondur ve 30 Mart 2022'de kabul edilmiştir.1 kaynak →
GuaranaPaullinia cupana Kunth ex H.B.K. var. sorbilis (Mart.) Ducke, semenAvrupa İlaç Ajansı guarana tohumunu "geleneksel kullanım" sınıfında değerlendirir ve TEK bir kullanım tanımlar: YORGUNLUK VE HALSİZLİK HİSSİ belirtileri. Bu değerlendirme uzun süreli kullanım geçmişine dayanır, klinik çalışma kanıtına değil. Guarana KAFEİN içeren bir bitkidir ve kontrendikasyonları bundan kaynaklanır — bunlar "dikkatli olun" düzeyinde uyarılar değil, açık YASAKLARDIR: mide ve on iki parmak bağırsağı ülseri, kalp-damar hastalıkları (yüksek tansiyon ve ritim bozukluğu monografta örnek olarak verilir) ve tiroit bezinin fazla çalışması. Türkiye'de guarana zayıflama ve enerji ürünlerinin içinde yaygın olarak satılır; tansiyon ilacı kullanan ya da kalp ritmi sorunu olan biri için bu sayfa doğrudan bir uyarıdır. KİLO VERME MONOGRAFTA YER ALAN BİR KULLANIM DEĞİLDİR. Belge EMA/HMPC/897344/2011 numaralıdır ve 15 Ocak 2013'te kabul edilmiştir.1 kaynak →
GülRosa gallica L., Rosa centifolia L., Rosa damascena Mill.Gül, taç yaprakları kurutularak kullanılan bir bitkidir. Avrupa İlaç Ajansı monografı üç gül türünü birlikte değerlendirir: Rosa gallica, Rosa centifolia ve Rosa damascena. Değerlendirilen kısım kurutulmuş taç yapraktır ve sınıflandırma geleneksel bitkisel üründür; yani kabul, klinik çalışmaya değil uzun süreli kullanım geçmişine dayanır. Önemli bir ayrım var: monograf gülü ağız çalkalama suyu ve cilt üzerine uygulanan ıslak kompres olarak ele alır. Gülün içilmesi bu monografta değerlendirilmemiştir. Gül suyu ve gül yağı ayrı hazırlıklardır ve bu monografın kapsamı dışındadır.1 kaynak →
Gül HatmiAlthaea officinalis L., radixGül hatmi kökü, GÜL İLE AKRABA DEĞİLDİR; adı benzese de ebegümecigiller ailesinden ayrı bir bitkidir ve monografı da ayrıdır. Avrupa İlaç Ajansı gül hatmi kökünü geleneksel bitkisel ürün sınıfında değerlendirir. İki kullanım alanı tanımlanmıştır: ağız ve yutakta tahriş ile buna eşlik eden kuru öksürüğün belirtilerini yatıştırmak, ve hafif mide-bağırsak rahatsızlığının belirtilerini gidermek. Etkisi kökün içerdiği müsilajdan gelir; müsilaj mukoza üzerinde koruyucu bir tabaka oluşturur, bu nedenle monograf bu hazırlıkları "yatıştırıcı (demülsan)" olarak tanımlar. Monografın dikkat çeken yanı, çocuklarda 3 yaşından itibaren kullanıma yer vermesidir — bu, bitkisel monograflarda görece nadirdir.1 kaynak →
Gümüşi IhlamurTilia tomentosa Moench, flosAvrupa İlaç Ajansı gümüşi ıhlamur çiçeği için monograf hazırlamaya karar vermiş (Mart 2010 HMPC toplantı raporu) ancak KURAMAMIŞTIR. ⟡ Bu, gümüşi ıhlamurun tehlikeli bulunduğu anlamına GELMEZ; gerekçe tamamen düzenleyicidir ve bu grubun en çarpıcı örneğidir. HMPC, Avrupa Birliğinde pazarlanan Tilia tomentosa çiçeği içerikli ürünleri incelemiş ve HİÇBİR ÜRÜN BULUNMADIĞINI tespit etmiştir — ne tek bileşenli ne de karışım. Değerlendirilecek bir pazar olmayınca, kapsamlı literatür taramasının ardından karşılanmayan iki şart belirlenmiştir: Direktif 2001/83/EC Madde 10a (etkin maddenin tanınmış etkinliği ve kabul edilebilir güvenlik düzeyi, iyi bilinen tıbbi kullanım süresinin dolmuş olması) ve Madde 16a(1)(d) (Madde 16c(1)(c)de belirtilen geleneksel kullanım süresinin dolmuş olması). ⚠ KARIŞTIRILMAMASI GEREKEN AYRIM: bu sayfanın konusu GÜMÜŞİ IHLAMURDUR (Tilia tomentosa). Kütüphanedeki "Ihlamur" sayfası BAŞKA BİR TÜRÜ anlatır (Tiliae flos) ve onun monografı VARDIR. Türkiyede ıhlamur adıyla toplanan ve satılan türler arasında Tilia tomentosa da bulunur; yani ıhlamur sayfasındaki değerlendirme otomatik olarak bu türe taşınamaz. Belge: kamuoyu açıklaması EMA/HMPC/510064/2011, 22 Mayıs 2012.1 kaynak →
HayıtVitex agnus-castus L., fructusHayıt, Türkiye'de kıyı bölgelerinde yetişen bir çalının meyvesidir. Avrupa İlaç Ajansı hayıt meyvesini İKİ SINIFTA BİRDEN değerlendirir. "İyi bilinen kullanım" sınıfında tanınan kullanım, adet öncesi sendromun (premenstrüel sendrom) tedavisidir. "Geleneksel kullanım" sınıfında ise adetten önceki günlerde görülen hafif belirtilerin giderilmesidir. Her iki kullanım da YETİŞKİN KADINLAR içindir; ergenlik öncesi çocuklarda ilgili bir kullanım yoktur. Bu bitkinin hipofiz-hipotalamus ekseni üzerinden etki ettiği düşünülür ve monografın uyarıları büyük ölçüde bundan kaynaklanır — hormonal bir etkisi olduğu için birkaç grup insanın kullanmadan önce hekimine danışması gerekir. Monografta kısırlık tedavisi, süt artırma ya da menopoz ile ilgili bir kullanım YER ALMAZ.1 kaynak →
HibiskusHibiscus sabdariffa1 kaynak →
Hindiba KöküCichorium intybus L., radixBu sayfa HİNDİBA kökünü anlatır. Hindiba (Cichorium intybus) ile KARAHİNDİBA (Taraxacum officinale) BAŞKA BAŞKA bitkilerdir; adları benzediği için sık karıştırılırlar ve her birinin ayrı monografı, ayrı sayfası vardır. Hindiba kökü kavrulup öğütülerek kahve benzeri bir içecek olarak da tüketilir. Avrupa İlaç Ajansı hindiba kökünü geleneksel bitkisel ürün sınıfında değerlendirir ve tanımlanan tek kullanım alanı, karında dolgunluk hissi, şişkinlik ve yavaş sindirim gibi hafif sindirim şikayetleri ile GEÇİCİ İŞTAH KAYBININ belirtilerinin giderilmesidir. Monografta kan şekeri, bağırsak florası ya da kilo ile ilgili bir kullanım YER ALMAZ.1 kaynak →
Hint YağıRicinus communis L., oleumHint yağı, hint keneviri tohumundan elde edilen sabit yağdır. Avrupa İlaç Ajansı monografı hint yağını "iyi bilinen kullanım" sınıfında değerlendirir ve tanımlanan tek kullanım alanı, ara sıra görülen kabızlıkta kısa süreli müshil olarak kullanımdır. Etkisi, yağın bağırsakta parçalanmasıyla açığa çıkan risinoleik asitten gelir; bu madde bağırsakta sıvı emilimini azaltır ve hareketi uyarır. Saç ve cilt bakımında yaygın kullanılıyor olsa da monografta harici kullanım yer almaz; monografta verilen doz ve uyarılar AĞIZDAN kullanım içindir. En kritik nokta gebeliktir: hint yağı doğum eylemini etkileyebildiği için gebelikte kontrendikedir.1 kaynak →
Huş YaprağıBetula pendula Roth ve/veya Betula pubescens Ehrh., foliumAvrupa İlaç Ajansı huş yaprağını "geleneksel kullanım" sınıfında değerlendirir ve TEK bir kullanım tanımlar: İDRAR MİKTARINI ARTIRARAK idrar yollarının yıkanmasını sağlamak, hafif idrar yolu şikâyetlerinde YARDIMCI olarak. Buradaki "yardımcı" kelimesi önemlidir — monograf bunu tek başına bir çözüm olarak değil, destekleyici bir kullanım olarak tanımlar. Değerlendirme uzun süreli kullanım geçmişine dayanır, klinik çalışma kanıtına değil. ⚠ HUŞ POLENİ ALERJİSİ OLANLAR İÇİN KONTRENDİKEDİR: huş poleni Avrupada ve Türkiyenin kuzeyinde yaygın bir bahar alerjeni olduğundan bu uyarı pratikte geniş bir kesimi ilgilendirir. Belge EMA/HMPC/573241/2014 numaralıdır.1 kaynak →
IhlamurTilia cordataIhlamur, ihlamur agacinin kurutulmus cicegidir. Kis aylarinda en cok tuketilen bitki caylarindan biridir. Avrupa Ilac Ajansi cicegini "geleneksel bitkisel urun" sinifinda degerlendirir.2 kaynak →
IsırganUrtica dioica / Urtica urensIsirgan, dokundugunda yakan tuyleriyle bilinen bir bitkidir. Avrupa Ilac Ajansi monografi YAPRAGINI kapsar ve "geleneksel bitkisel urun" sinifinda degerlendirir.2 kaynak →
Isırgan KöküUrtica dioica L.; Urtica urens L., radixBu sayfa ısırganın KÖKÜNÜ anlatır; ısırgan YAPRAĞI için ayrı bir monograf ve ayrı bir sayfa vardır ve kullanım alanları tamamen farklıdır. Avrupa İlaç Ajansı ısırgan kökünü geleneksel bitkisel ürün sınıfında değerlendirir ve tanımlanan tek kullanım alanı, ciddi durumlar bir hekim tarafından dışlandıktan sonra, iyi huylu prostat büyümesine (benign prostat hiperplazisi) bağlı alt idrar yolu belirtilerinin giderilmesidir. Bu nedenle kullanım yetişkin ve yaşlı ERKEKLER içindir. Isırgan tohumu ve ısırgan tohumu yağı bu monografın konusu DEĞİLDİR.1 kaynak →
Isırgan OtuUrtica dioica L.; Urtica urens L., herbaBu sayfa ısırganın toprak üstü kısmını, yani OTUNU anlatır. Isırganın YAPRAĞI ve KÖKÜ için ayrı monograflar ve ayrı sayfalar vardır; üçünün kullanım alanları da birbirinden farklıdır. Isırgan TOHUMU ve tohum yağı bu monografın konusu DEĞİLDİR. Avrupa İlaç Ajansı ısırgan otunu geleneksel bitkisel ürün sınıfında değerlendirir ve ÜÇ kullanım alanı tanımlar: idrar miktarını artırmak için yeterli sıvı alımı önerisine ek olarak hafif idrar yolu şikayetlerinin belirtilerinin giderilmesi; hafif eklem ağrısının giderilmesi; ve sebore benzeri (yağlanmayla giden) deri durumları. Kullanım ağızdandır.1 kaynak →
İspaghula Kabuğu (Karnıyarık Tohumu Kabuğu)Plantago ovata Forssk. (P. ispaghula Roxb.), seminis tegumentumBu sayfa karnıyarık tohumunun KABUĞUNU anlatır — tohumun kendisi ayrı bir monografın ve ayrı bir sayfanın konusudur. Kabuk, tohumun dış zarı ve ona bitişik katmanlardır; lif ve müsilaj bakımından tohumdan daha zengindir ve kendi ağırlığının 40 KATINA kadar su tutabilir. BU SAYFA KÜTÜPHANEDE BİR İSTİSNADIR: yazdığımız bitki sayfalarının neredeyse tamamı "geleneksel kullanım" sınıfındadır, yani dayanağı uzun kullanım geçmişidir. İspaghula kabuğu ise "İYİ BİLİNEN TIBBİ KULLANIM" temelinde değerlendirilmiştir — dayanağı yalnızca gelenek değil, birikmiş tıbbi kullanım kanıtıdır. Monograf ÜÇ kullanım tanımlar: ALIŞILMIŞ (kronik) KABIZLIĞIN tedavisi; dışkının YUMUŞAK OLMASININ İSTENDİĞİ durumlar (makat ya da rektum ameliyatı sonrası ağrılı dışkılama, anal fissür, hemoroit); ve GÜNLÜK LİF ALIMININ ARTIRILMASININ uygun olduğu durumlar — kabızlığın baskın olduğu huzursuz bağırsak sendromunda yardımcı olarak, ve kan kolesterolü yüksekliğinde diyete yardımcı olarak. Belge EMA/HMPC/199774/2012 numaralıdır ve Mart 2013'te kabul edilmiştir.1 kaynak →
İt Sineği Otu (Boz Ot)Marrubium vulgare L., herbaAvrupa İlaç Ajansı it sineği otunu "geleneksel kullanım" sınıfında değerlendirir ve ÜÇ kullanım tanımlar: SOĞUK ALGINLIĞINA EŞLİK EDEN ÖKSÜRÜKTE BALGAM SÖKTÜRÜCÜ olarak; şişkinlik ve gaz gibi HAFİF HAZIMSIZLIK ŞİKAYETLERİNİN belirtilerine yönelik tedavi; ve GEÇİCİ İŞTAHSIZLIK. Bu değerlendirme uzun süreli kullanım geçmişine dayanır, klinik çalışma kanıtına değil. BİR ÖKSÜRÜK BİTKİSİ OLMASINA RAĞMEN KONTRENDİKASYONLARI AĞIRDIR ve masum sanılmamalıdır: safra yolu tıkanıklığı, safra yolu iltihabı, karaciğer hastalığı ve BAĞIRSAK TIKANIKLIĞI (ileus) durumlarında KULLANILMAZ. Ayrıca aktif mide ülseri ve safra kesesi taşı olanların kullanmadan ÖNCE hekime danışması gerekir. Belge EMA/HMPC/604271/2012 numaralıdır ve 15 Nisan 2013'te kabul edilmiştir.1 kaynak →
İzlanda YosunuCetraria islandica (L.) Acharius s.l., thallusAvrupa İlaç Ajansı İzlanda yosununu "geleneksel kullanım" sınıfında değerlendirir ve İKİ kullanım tanımlar: AĞIZ VE YUTAK TAHRİŞİ ile buna eşlik eden KURU ÖKSÜRÜĞÜN belirtilerine yönelik tedavi — YATIŞTIRICI ÖRTÜCÜ (demülsan) olarak; ve GEÇİCİ İŞTAHSIZLIK. "Yatıştırıcı örtücü" ifadesi bitkinin nasıl çalıştığını anlatır: içerdiği müsilaj mukoza üzerinde ince bir tabaka oluşturur ve tahrişi azaltır. Bu değerlendirme uzun süreli kullanım geçmişine dayanır, klinik çalışma kanıtına değil. DİKKAT EDİLECEK NOKTA: aynı bitkinin iki kullanımının YAŞ SINIRI FARKLIDIR — boğaz kullanımında 12 yaş, iştahsızlıkta 18 yaş. Adı yosun olsa da İzlanda yosunu bir liken, yani mantar ile alg ortaklığıdır. Belge EMA/HMPC/678891/2013 numaralıdır ve 24 Kasım 2014'te kabul edilmiştir.1 kaynak →
Kaliforniya HaşhaşıEschscholzia californica Cham., herbaADI KARIŞTIRILMAMALIDIR: Kaliforniya haşhaşı (Eschscholzia californica), AFYON HAŞHAŞI (Papaver somniferum) DEĞİLDİR. Ayrı bir cinstir, morfin ya da afyon alkaloidi içermez. Avrupa İlaç Ajansı bu bitkiyi "geleneksel kullanım" sınıfında değerlendirir ve İKİ kullanım tanımlar: HAFİF ZİHİNSEL GERGİNLİK (stres) BELİRTİLERİNİN giderilmesi, ve UYKUYA YARDIMCI olmak. Bu değerlendirme uzun süreli kullanım geçmişine dayanır, klinik çalışma kanıtına değil. BU SAYFANIN EN ÖNEMLİ UYARISI ARAÇ KULLANIMIYLA İLGİLİDİR: monograf açıkça söyler ki bitki araç ve makine kullanma yeteneğini BOZABİLİR. Kütüphanede bu uyarıyı taşıyan ikinci sayfadır — ilki yulaf samanıydı. Belge EMA/HMPC/680372/2013 numaralıdır ve 28 Ocak 2015'te kabul edilmiştir.1 kaynak →
Kara KohoşCimicifuga racemosa (L.) Nutt., rhizoma⟡ BU SAYFA KÜTÜPHANEDEKİ AZ SAYIDA "İYİ BİLİNEN KULLANIM" ÖRNEĞİNDEN BİRİDİR. Fark önemlidir: kütüphanedeki bitkilerin çoğu "geleneksel kullanım" sınıfındadır, yani değerlendirme uzun süreli kullanım geçmişine dayanır. Kara kohoş ise KLİNİK KANITA dayanan sınıftadır — belgede "yalnızca uzun süreli kullanıma dayanır" ifadesi GEÇMEZ. Avrupa İlaç Ajansı kara kohoş kök sapını MENOPOZ ŞİKÂYETLERİNİN — sıcak basması ve aşırı terleme gibi — hafifletilmesi için değerlendirir. Kullanım YALNIZCA YETİŞKİN KADINLAR içindir. ⚠ KARACİĞER UYARISI BU SAYFANIN EN ÖNEMLİ KISMIDIR ve aşağıda ayrıntısıyla yazılıdır. Belge EMA/HMPC/48745/2017 numaralıdır ve REVİZYON 1dir.1 kaynak →
KarahindibaTaraxacum officinale Weber ex Wigg., radix cum herbaKarahindibanın kökü ile toprak üstü kısmı birlikte (radix cum herba), Avrupa İlaç Ajansı monografında geleneksel bitkisel ürün sınıfında değerlendirilir. İki kullanım alanı tanımlanmıştır: karın dolgunluğu hissi, gaz ve yavaş sindirim gibi hafif sindirim şikayetlerinin belirtilerini gidermek ve geçici iştahsızlık; ayrıca idrar miktarını artırarak hafif idrar şikayetlerinde idrar yollarının yıkanmasına yardımcı olmak. Karahindibanın yaprağı ve kökü için ayrı monograflar da vardır; bu sayfa kök ile toprak üstü kısmın birlikte kullanıldığı hazırlıkları anlatır. Monografın en dikkat çekici yanı kontrendikasyon listesidir: safra yolları ve karaciğerle ilgili birçok durumu kapsar.1 kaynak →
Karahindiba KöküTaraxacum officinale F.H. Wigg., radixBu sayfa karahindibanın YALNIZCA KÖKÜNÜ anlatır; kök ile toprak üstü kısmın BİRLİKTE kullanımı (radix cum herba) ayrı bir monografın ve ayrı bir sayfanın konusudur. Avrupa İlaç Ajansı karahindiba kökünü "geleneksel kullanım" sınıfında değerlendirir ve ÜÇ kullanım tanımlar: HAFİF SİNDİRİM ŞİKAYETLERİNİN (karında dolgunluk hissi, gaz, yavaş sindirim gibi) giderilmesi, GEÇİCİ İŞTAHSIZLIK, ve idrar miktarını artırarak idrar yollarının yıkanmasını sağlamak — hafif idrar yolu şikayetlerinde YARDIMCI olarak. Bu değerlendirme uzun süreli kullanım geçmişine dayanır, klinik çalışma kanıtına değil. Bu sayfadaki en önemli uyarı SAFRA ile ilgilidir: karahindiba kökü safra salgısını uyarabildiği için safra yolu tıkanıklığı, safra kesesi taşı ve karaciğer hastalığı olanlarda ÖNERİLMEZ. Belge EMA/HMPC/475726/2020 numaralıdır ve 24 Kasım 2021'de kabul edilmiştir.1 kaynak →
Karahindiba YaprağıTaraxacum officinale Weber ex Wigg., foliumBu sayfa karahindibanın YALNIZCA YAPRAĞINI anlatır. Karahindibanın üç ayrı monografı vardır ve kütüphanede üçü de ayrı sayfadır: kök ile toprak üstü kısım birlikte, yalnızca kök, ve yalnızca yaprak. Avrupa İlaç Ajansı karahindiba yaprağını "geleneksel kullanım" sınıfında değerlendirir ve TEK bir kullanım tanımlar: idrar miktarını artırarak idrar yollarının yıkanmasını sağlamak, hafif idrar yolu şikayetlerinde YARDIMCI olarak. Kökün üç kullanımı vardı (sindirim, iştahsızlık, idrar); yaprakta yalnızca idrar kullanımı kalır. Bu değerlendirme uzun süreli kullanım geçmişine dayanır, klinik çalışma kanıtına değil. YAPRAĞIN KÖKTE OLMAYAN İKİ UYARISI VARDIR ve ikisi de ciddidir: kan potasyumunun yükselmesi riski nedeniyle böbrek yetmezliği, şeker hastalığı ve kalp yetmezliği olanlarda kullanımından KAÇINILMALIDIR; ayrıca AKTİF PEPTİK ÜLSER kontrendikasyonlar arasındadır. Belge EMA/HMPC/579636/2008 numaralıdır ve 12 Kasım 2009'da kabul edilmiştir.1 kaynak →
Karakafes Kökü (Kemik Otu)Symphytum officinale L., radixDİKKAT — BU SAYFADAKİ EN ÖNEMLİ BİLGİ BAŞTA: Avrupa İlaç Ajansı'nın karakafes kökü monografı YALNIZCA CİLDE UYGULAMA içindir. AĞIZDAN KULLANIM MONOGRAFTA YOKTUR ve bunun sebebi ciddidir: bitkinin içerdiği pirolizidin alkaloitleri hayvan çalışmalarında ağızdan alındığında KARACİĞER İÇİN TOKSİK bulunmuştur, hücre kültürlerinde GENOTOKSİK etki göstermiştir ve sıçanlarda uygun düzeyde düşük tekrarlı dozlarda TÜMÖR oluşturmuştur — bazı çalışmalarda TEK DOZ bile kanserojen olmuştur. Türkiye'de karakafes "kemik otu" adıyla bilinir ve kaynatılıp içildiği de olur; bu kullanım biçimi EMA tarafından değerlendirilmemiştir ve yukarıdaki bulgular tam olarak o yolla ilgilidir. Monografın kaydettiği tek kullanım şudur: HAFİF BURKULMA VE BERELERİN belirtilerinin giderilmesi, cilde uygulanarak. Bu değerlendirme uzun süreli kullanım geçmişine dayanır, klinik çalışma kanıtına değil. Belge EMA/HMPC/572846/2009 numaralıdır ve 12 Temmuz 2011'de kabul edilmiştir.1 kaynak →
Karaman Kimyonu Yağı (Frenk Kimyonu)Carum carvi L., aetheroleumAvrupa İlaç Ajansı karaman kimyonu uçucu yağını "geleneksel kullanım" sınıfında değerlendirir ve TEK bir kullanım tanımlar: şişkinlik ve gaz gibi SİNDİRİM ŞİKAYETLERİNİN belirtilerinin giderilmesi. Bu değerlendirme uzun süreli kullanım geçmişine dayanır, klinik çalışma kanıtına değil. BU SAYFANIN EN ÖNEMLİ AYRIMI KULLANIM YOLUDUR ve karıştırılması tehlikelidir: yağ AĞIZDAN alınırsa 18 YAŞ ALTINDA tanımlı DEĞİLDİR, ama KARIN BÖLGESİNE SÜRÜLEREK kullanıldığında monograf BEBEKLERİ de kapsar. Türkiye'de bebek gazı için karın masajı zaten yaygındır; monograf bunu karşılar. Ama "kimyon yağı bebeklerde kullanılıyormuş" diye duyup ağızdan damlatmak monografın dışına çıkmaktır. Bitkinin adı da karışıklığa açıktır: burada anlatılan Carum carvi'dir (karaman kimyonu, frenk kimyonu); yemeklerde kullanılan kimyon (Cuminum cyminum) BAŞKA BİR BİTKİDİR. Belge EMA/HMPC/715094/2013 numaralıdır ve 7 Temmuz 2015'te kabul edilmiştir.1 kaynak →
KaranfilSyzygium aromaticum (L.) Merr. et L.M. PerryKaranfil, tropik bir agacin kurutulmus cicek tomurcugudur; mutfakta baharat olarak, ayrica ucucu yagi cikarilarak kullanilir. Avrupa Ilac Ajansinin bu bitkiyle ilgili iki ayri belgesi var ve ikisi ayni sey degildir. Birincisi KARANFIL YAGI monografidir: kurutulmus tomurcuklardan buhar damitmasiyla elde edilen ucucu yagi kapsar ve kullanim yalnizca dis ile agiz icidir. Ikincisi karanfilin KENDISI icin yayimlanmis kamuoyu aciklamasidir; HMPC karanfil tomurcugu icin monograf hazirlamaya baslamis ama kurmamaya karar vermistir. Gerekce guvenlik degildir: Avrupa Birliginde tek bileşenli karanfil urunu bulunmamasi ve is programinda oncelik dusuk belirlenmesidir. Yeni veri gelirse yeniden degerlendirilecegi yazilidir. Karanfil suyu gibi damitik hazirliklar da bu monografin kapsami disindadir.2 kaynak →
Karnıyarık Tohumu (İsparçula)Plantago ovata Forssk., semenKarnıyarık tohumu, isparçula ya da psyllium adıyla da bilinen Plantago ovata bitkisinin tohumudur. Avrupa İlaç Ajansı monografı bu tohumu "iyi bilinen kullanım" sınıfında değerlendirir ve iki kullanım alanı tanımlar: alışkanlık haline gelmiş kabızlığın tedavisi, ve dışkının yumuşamasının istendiği durumlar — makat çatlağı, hemoroit ve makat ya da rektum ameliyatı sonrasında ağrılı dışkılamayı azaltmak için. Etki hacim yapıcıdır: tohum suyla şişer ve dışkıyı yumuşatır. ÖNEMLİ AYRIM: "karnıyarık otu" olarak satılan ürün başka bir Plantago türü olabilir ve onun ayrı monografı vardır; bu sayfa yalnızca Plantago ovata TOHUMUNU anlatır. Monografın en kritik uyarısı yeterli sıvı ile ilgilidir.1 kaynak →
Kasık OtuAgrimonia eupatoria L., herbaAvrupa İlaç Ajansı kasık otunun toprak üstü kısmını "geleneksel kullanım" sınıfında değerlendirir ve ÜÇ ayrı kullanım tanımlar: (1) hafif ishalin belirtilerinin giderilmesi, (2) GARGARA olarak ağız ve boğazdaki küçük iltihapların belirtilerinin hafifletilmesi, (3) küçük cilt iltihapları ve yüzeysel küçük yaralar. Dikkat edilmesi gereken şey, bu üç kullanımın FARKLI YOLLARDAN olması: birincisi ağızdan, ikincisi ağızda çalkalanıp tükürülerek, üçüncüsü deri üzerine. Aynı bitki, üç ayrı kullanım biçimi. Değerlendirme uzun süreli kullanım geçmişine dayanır, klinik çalışma kanıtına değil. Belge EMA/HMPC/680597/2013 numaralıdır, İLK SÜRÜMDÜR ve 28 Ocak 2015te kabul edilmiştir.1 kaynak →
Kayışkıran KöküOnonis spinosa L., radixAvrupa İlaç Ajansı kayışkıran kökünü "geleneksel kullanım" sınıfında değerlendirir ve TEK bir kullanım tanımlar: idrar miktarını artırarak idrar yollarının yıkanmasını sağlamak, hafif idrar yolu şikayetlerinde YARDIMCI olarak. "Yardımcı" sözcüğü monografın kendi ifadesidir; kayışkıran bir idrar yolu enfeksiyonunun tedavisi değildir. Bu değerlendirme uzun süreli kullanım geçmişine dayanır, klinik çalışma kanıtına değil. Monografın kapsadığı tek hazırlık kıyılmış kökten yapılan ÇAYDIR; tentür, ekstre ya da kapsül monografta yer almaz. Kayışkıranın süre sınırı bu ailedeki en kısalardandır: 1 HAFTA. Belge EMA/HMPC/138317/2013 numaralıdır ve 25 Mart 2014'te kabul edilmiştir.1 kaynak →
Kedi Bıyığı (Java Çayı)Orthosiphon aristatus (Blume) Miq. var. aristatus, foliumAvrupa İlaç Ajansı kedi bıyığı yaprağını "geleneksel kullanım" sınıfında değerlendirir ve TEK bir kullanım tanımlar: idrar miktarını artırarak idrar yollarının yıkanmasını sağlamak, hafif idrar yolu şikayetlerinde YARDIMCI olarak. "Yardımcı" sözcüğü monografın kendi ifadesidir — kedi bıyığı bir idrar yolu enfeksiyonunun tedavisi değildir. Bu değerlendirme uzun süreli kullanım geçmişine dayanır, klinik çalışma kanıtına değil. Türkiye'de kedi bıyığı zayıflama çaylarının içinde de satılır; ZAYIFLAMA MONOGRAFTA YER ALAN BİR KULLANIM DEĞİLDİR. Bu sayfanın en önemli farkı şudur: sıvı alımının kısıtlanması gereken durumlar — ağır kalp ya da böbrek hastalığı gibi — burada bir uyarı değil, KONTRENDİKASYONDUR. Aynı işi gören ayrık otu ve karahindiba yaprağında bu bir uyarıydı; kedi bıyığında yasaktır. Belge EMA/HMPC/486551/2020 numaralıdır, 1. revizyondur ve 22 Eylül 2021'de kabul edilmiştir.1 kaynak →
Kedi OtuValeriana officinalis L., radixKedi otunun kurutulmuş kökü, Avrupa İlaç Ajansı monografında iki ayrı sınıfta birden değerlendirilen az sayıdaki bitkiden biridir. Kuru ekstresi için "iyi bilinen kullanım" sınıfı tanınmıştır; bu, klinik veriye dayandığı anlamına gelir ve tanımlanan kullanım hafif sinirsel gerginlik ile uyku bozukluklarının giderilmesidir. Diğer hazırlıkları ise geleneksel kullanım sınıfındadır ve tanımlanan kullanım hafif zihinsel stres belirtilerinin giderilmesi ile uykuya yardımcı olmaktır. Monografın özellikle vurguladığı bir nokta var: kedi otunun etkisi yavaş başlar, bu yüzden ani müdahale gerektiren durumlar için uygun değildir.2 kaynak →
KekikThymus vulgarisKekik, ballibabagiller ailesinden kokulu bir bitkidir. Kurutulmus otu cay olarak demlenir ve mutfakta baharat olarak kullanilir. Avrupa Ilac Ajansi otunu "geleneksel bitkisel urun" sinifinda degerlendirir.2 kaynak →
Kekik YağıThymus vulgaris L., Thymus zygis L., aetheroleumBu sayfa kekiğin UÇUCU YAĞINI anlatır; kekik OTU için ayrı bir monograf ve ayrı bir sayfa vardır, dozları da aynı değildir. Avrupa İlaç Ajansı kekik yağını geleneksel bitkisel ürün sınıfında değerlendirir ve iki kullanım alanı tanımlar: soğuk algınlığına bağlı öksürükte balgam söktürücü olarak ağızdan kullanım, ve öksürük ile soğuk algınlığı belirtilerinin giderilmesi için deri üzerine sürme ya da banyo katkısı olarak kullanım. Monografın en kritik uyarısı bebeklerle ilgilidir: kekik yağı 2 yaş altındaki bebeklerin yüzüne, özellikle burun bölgesine sürülmez.1 kaynak →
Keten TohumuLinum usitatissimum L., semenKeten tohumu, Avrupa İlaç Ajansı monografında iki sınıfta birden değerlendirilen bitkilerden biridir. "İyi bilinen kullanım" sınıfında alışkanlık haline gelmiş kabızlığın tedavisi ve yumuşak dışkıyla kolay dışkılamanın istendiği durumlar için tanınmıştır. Geleneksel kullanım sınıfında ise hafif sindirim rahatsızlığının belirtilerini gidermek üzere yatıştırıcı (demülsan) bir hazırlık olarak yer alır. Monografın konusu TOHUMUN KENDİSİDİR — bütün, kırılmış ya da öğütülmüş tohum. KETEN TOHUMU YAĞI bu monografın kapsamı dışındadır; yağ ayrı bir hazırlıktır ve buradaki dozlar onun için geçerli değildir. Monografın en kritik uyarısı yeterli sıvı ile ilgilidir.2 kaynak →
Kola CeviziCola nitida (Vent.) Schott et Endl. ve çeşitleri; Cola acuminata (P. Beauv.) Schott et Endl., semenAvrupa İlaç Ajansı kola tohumunu "geleneksel kullanım" sınıfında değerlendirir ve TEK bir kullanım tanımlar: GEÇİCİ YORGUNLUK VE HALSİZLİK HİSSİ belirtileri. "Geçici" sözcüğü monografın kendi ifadesidir ve önemlidir: sürekli yorgunluk bu bitkinin konusu değildir, araştırılması gereken bir belirtidir. Bu değerlendirme uzun süreli kullanım geçmişine dayanır, klinik çalışma kanıtına değil. Kola KAFEİN içeren bir bitkidir ve kontrendikasyonları guaranayla BİREBİR AYNIDIR: mide ve on iki parmak bağırsağı ülseri, kalp-damar hastalıkları (yüksek tansiyon, ritim bozukluğu) ve tiroit bezinin fazla çalışması. İkisinden birini seçmek diğerinden daha güvenli olmak anlamına gelmez. Belge EMA/HMPC/722367/2010 numaralıdır ve 22 Kasım 2011'de kabul edilmiştir.1 kaynak →
Kuş Otu (Çoban Değneği)Polygonum aviculare L., herbaAvrupa İlaç Ajansı kuş otunu "geleneksel kullanım" sınıfında değerlendirir ve ÜÇ kullanım tanımlar — üçünün de yolu, dozu ve süre sınırı FARKLIDIR: SOĞUK ALGINLIĞI BELİRTİLERİNİN giderilmesi (ağızdan, 1 hafta); AĞIZ VE BOĞAZDAKİ HAFİF İLTİHAPLARIN belirtilerinin giderilmesi (GARGARA, 1 hafta); ve idrar miktarını artırarak idrar yollarının yıkanmasını sağlamak (ağızdan, 2 hafta). Bu değerlendirme uzun süreli kullanım geçmişine dayanır, klinik çalışma kanıtına değil. Tek bir "kuş otu dozu" yoktur; hangi şikayet için kullanılıyorsa onun dozu geçerlidir. Bir başka ayrıntı: sıvı kısıtlaması gereken durumlar yalnızca İDRAR kullanımında kontrendikasyondur, soğuk algınlığı ve boğaz kullanımında değildir. Belge EMA/HMPC/143658/2015 numaralıdır ve 5 Nisan 2016'da kabul edilmiştir.1 kaynak →
KuşburnuRosa canina1 kaynak →
LavantaLavandula angustifoliaLavanta, Akdeniz kokenli, her mevsim yesil kalan kokulu bir bitkidir. Adi Latince "yikamak" anlamindaki lavare'den gelir. Geleneksel olarak banyo urunlerinde, parfumde ve aromaterapide kullanilmistir.3 kaynak →
Lavanta ÇiçeğiLavandula angustifolia Miller, flosBu sayfa lavantanın KURUTULMUŞ ÇİÇEĞİNİ anlatır; lavanta UÇUCU YAĞI için ayrı bir monograf ve ayrı bir sayfa vardır, dozları da aynı değildir. Avrupa İlaç Ajansı çiçek monografını geleneksel bitkisel ürün sınıfında değerlendirir ve tanımlanan tek kullanım alanı hafif zihinsel stres ile bitkinlik belirtilerini gidermek ve uykuya yardımcı olmaktır. Kullanım AĞIZDANDIR — çay ya da tentür olarak. Sabun, şampuan ve masaj yağı gibi kozmetik hazırlıklar bu monografın konusu değildir.1 kaynak →
Limon Otu (Mine Çiçeği)Aloysia citrodora Paláu (eş adlar: Aloysia triphylla, Verbena triphylla, Lippia citriodora), foliumAvrupa İlaç Ajansı limon otu yaprağını "geleneksel kullanım" sınıfında değerlendirir ve İKİ kullanım tanımlar: HAFİF ZİHİNSEL GERGİNLİK (stres) BELİRTİLERİNİN giderilmesi ve UYKUYA YARDIMCI olmak; ve şişkinlik ile gaz dahil HAFİF SİNDİRİM ŞİKAYETLERİNİN belirtilerine yönelik tedavi. Bu değerlendirme uzun süreli kullanım geçmişine dayanır, klinik çalışma kanıtına değil. DİKKAT EDİLECEK AYRINTI: birinci kullanımın içinde bile doz ve hazırlık değişir — zihinsel gerginlik için 5 g DEKOKSİYON günde 3 kez, uyku için 1-2 g İNFÜZYON yatmadan yarım saat önce. Aynı bitki, aynı kullanım başlığı, farklı hazırlık ve farklı miktar. Belge EMA/HMPC/376770/2019 numaralıdır ve 13 Ocak 2021'de kabul edilmiştir.1 kaynak →
MateIlex paraguariensis St. Hilaire, foliumMate, Güney Amerika kökenli bir ağacın yaprağıdır ve geleneksel olarak çay biçiminde içilir. Avrupa İlaç Ajansı mateyi geleneksel bitkisel ürün sınıfında değerlendirir ve İKİ kullanım alanı tanımlar: yorgunluk ve halsizlik belirtileri; ve hafif idrar yolu şikayetlerinde yardımcı olarak, idrar yollarını yıkamak amacıyla idrar miktarını artırmak. Mate KAFEİN içerir ve monografın uyarıları büyük ölçüde bundan kaynaklanır: yüksek tansiyon ve ritim bozukluğu gibi kalp-damar hastalıklarında, mide ve onikiparmak bağırsağı ülserinde ve tiroit bezinin aşırı çalışmasında KULLANILMAZ. Monografta zayıflama, kilo verme ya da metabolizma hızlandırma ile ilgili bir kullanım YER ALMAZ.1 kaynak →
MelisaMelissa officinalisMelisa (oğulotu), limon kokulu yapraklari olan bir bitkidir. Yapragi cay olarak demlenir. Avrupa Ilac Ajansi yapragini "geleneksel bitkisel urun" sinifinda degerlendirir.2 kaynak →
Menekşe (Hercai Menekşe)Viola tricolor L. ve/veya alt türleri Viola arvensis Murray (Gaud) ve Viola vulgaris Koch (Oborny), herba cum floreAvrupa İlaç Ajansı hercai menekşenin ÇİÇEKLİ TOPRAK ÜSTÜ KISMINI "geleneksel kullanım" sınıfında değerlendirir ve TEK bir kullanım tanımlar: HAFİF SEBOREİK CİLT DURUMLARININ belirtilerinin giderilmesi. Sebore, ciltte yağlanma ve pullanmayla giden bir durumdur; saçlı deride kepek biçiminde görülür. Bu değerlendirme uzun süreli kullanım geçmişine dayanır, klinik çalışma kanıtına değil. Menekşe kütüphanedeki az sayıda ÇİFT YOLLU bitkiden biridir: hem ağızdan çay olarak, hem de cilde ıslak pansuman ya da banyo katkısı olarak kullanılır — ve iki yolun yaş sınırları farklıdır. Monografın kapsadığı hazırlık kıyılmış çiçekli ottur; menekşe YAĞI ya da ESANSI bu monografın konusu DEĞİLDİR. Belge EMA/HMPC/131734/2009 numaralıdır ve 25 Kasım 2010'da kabul edilmiştir.1 kaynak →
MercanköşkOriganum majorana L., herbaAvrupa İlaç Ajansı mercanköşkü "geleneksel kullanım" sınıfında değerlendirir ve İKİ kullanım tanımlar: şişkinlik ve gaz gibi HAFİF, KRAMP TARZI SİNDİRİM ŞİKAYETLERİNİN belirtilerinin giderilmesi (ağızdan çay olarak); ve BURUN DELİKLERİ ÇEVRESİNDEKİ TAHRİŞ OLMUŞ CİLDİN rahatlatılması (merhem olarak sürülerek). Bu değerlendirme uzun süreli kullanım geçmişine dayanır, klinik çalışma kanıtına değil. İKİ KULLANIMIN YAŞ SINIRI ARASINDA 17 YIL FARK VAR ve bu şaşırtıcı görünse de mantıklıdır: sindirim için ağızdan içilen çay 18 YAŞ ALTINDA önerilmez, ama burun çevresine sürülen merhem 1 YAŞINDAN itibaren kullanılabilir. Aynı bitkinin ağızdan alınmasıyla cilde sürülmesi farklı şeylerdir. Belge EMA/HMPC/166517/2015 numaralıdır ve 20 Eylül 2016'da kabul edilmiştir.1 kaynak →
Meşe KabuğuQuercus robur L., Quercus petraea (Matt.) Liebl., Quercus pubescens Willd., cortexAvrupa İlaç Ajansı meşe kabuğunu "geleneksel kullanım" sınıfında değerlendirir ve ÜÇ ayrı kullanım tanımlar: (1) HAFİF İSHALİN belirtisel tedavisi (ağızdan), (2) ağız mukozasının ya da cildin küçük iltihaplarının belirtisel tedavisi, (3) HEMOROİDE eşlik eden kaşıntı ve yanmanın belirtisel giderilmesi — ve bu üçüncüsü için monograf açık bir şart koyar: ancak CİDDİ DURUMLAR BİR HEKİM TARAFINDAN DIŞLANDIKTAN SONRA. Değerlendirme uzun süreli kullanım geçmişine dayanır, klinik çalışma kanıtına değil. ⚠ MEŞE KABUĞU TANEN AÇISINDAN ZENGİN BİR BÜZÜCÜDÜR ve bunun iki pratik sonucu vardır: birlikte alınan İLAÇLARIN EMİLİMİNİ GECİKTİREBİLİR, ve BANYO KATKISI olarak kullanıldığında kendine özgü kontrendikasyonları vardır. İkisi de aşağıda yazılıdır ve ikisi de az bilinir. Belge EMA/HMPC/3203/2009 numaralıdır ve 25 Kasım 2010da kabul edilmiştir.1 kaynak →
Meyan KöküGlycyrrhiza glabraMeyan, Avrupa, Asya ve Orta Dogu'da yetistirilen cok yillik bir bitkidir. Kullanilan kismi kokudur. Asur, Misir, Yunan, Cin ve Hint tibbinda uzun bir kullanim gecmisi vardir. Icerdigi glisirizin adli bilesen hem tatli tadindan hem de asagidaki uyarilardan sorumludur.3 kaynak →
Mürver ÇiçeğiSambucus nigra L., flosAvrupa İlaç Ajansı mürver çiçeğini "geleneksel kullanım" sınıfında değerlendirir ve TEK bir kullanım tanımlar: SOĞUK ALGINLIĞININ ERKEN BELİRTİLERİNİN hafifletilmesi. ⟡ "ERKEN BELİRTİ" İFADESİ TESADÜF DEĞİLDİR: monograf soğuk algınlığının tedavisinden değil, başlangıcındaki belirtilerin hafifletilmesinden söz eder. Yerleşmiş bir enfeksiyonu geçirmek üzere değil, ilk saatlerin şikâyetini yatıştırmak üzere tanımlanmıştır. Değerlendirme uzun süreli kullanım geçmişine dayanır, klinik çalışma kanıtına değil. Belge EMA/HMPC/611512/2016 numaralıdır ve 27 Mart 2018de kabul edilmiştir. ⚠ BU SAYFANIN KONUSU ÇİÇEKTİR, MEYVE DEĞİL — VE İKİSİNİN SONUCU FARKLIDIR. Mürver ÇİÇEĞİNİN monografı vardır (bu sayfa). Mürver MEYVESİ için Avrupa İlaç Ajansı monograf KURAMAMIŞTIR; sebebi belirli bir doz ve güç bilgisinin eksik olmasıdır. Ayrıntısı kütüphanedeki "Mürver Meyvesi" sayfasındadır. Aynı bitkinin iki kısmı, iki ayrı sonuç: çiçeğin tanımlı bir kullanımı ve dozu vardır, meyvenin yoktur.1 kaynak →
Mürver MeyvesiSambucus nigra L., fructusAvrupa İlaç Ajansı mürver meyvesi için monograf hazırlamaya karar vermiş, 15 Ekim 2011 - 15 Şubat 2012 arasında bilimsel veri çağrısına çıkmış, kapsamlı bir literatür taraması yapmış ve Avrupa Birliği pazarındaki ürünleri incelemiştir. Sonuç: MONOGRAF KURULAMAMIŞTIR. ⟡ Bu, mürver meyvesinin tehlikeli bulunduğu anlamına GELMEZ; gerekçe veri yetersizliğidir. Karşılanmayan şart Direktif 2001/83/EC Madde 16a(1)(b)dir: bitkisel madde ya da hazırlığın yalnızca BELİRLİ BİR GÜÇ VE DOZA göre kullanılması gerekir. HMPC, mürver meyvesi hazırlıkları için belirli bir dozla geleneksel kullanıma ilişkin eksiksiz bilginin ve gerekli güç bilgisinin BULUNMADIĞINI, dolayısıyla en az 30 YILLIK (bunun en az 15 yılı Avrupa Birliği içinde olmak üzere) tıbbi kullanım koşulunu karşılayacak bir monograf kurulamayacağını yazar. Karar "ŞU AN İÇİN kurulamaz" biçimindedir ve HMPC, değerlendirme çalışmasının sürdürülebilmesi için gerekli verinin sunulmasını beklediğini belirtir. ⟡ ÇİÇEĞİ İLE MEYVESİ AYRI DEĞERLENDİRİLİR: mürver ÇİÇEĞİNİN (kütüphanede "Mürver Çiçeği" sayfası) monografı VARDIR ve yürürlüktedir — soğuk algınlığının erken belirtileri için tanımlı bir kullanımı ve dozu bulunur. Aynı bitkinin iki kısmı, iki ayrı sonuç. Belge: kamuoyu açıklaması EMA/HMPC/32465/2013, 28 Ocak 2014.1 kaynak →
NaneMentha x piperitaNane, su nanesi ile bahce nanesinin dogal melezidir. Yapragi cay olarak demlenir; ciceklenen kisimlarindan ve yapraklarindan elde edilen ucucu yag ise ayri bir urundur. Tibbi kullanimi eski Yunan, Roma ve Misir'a kadar uzanir.2 kaynak →
Nane YağıMentha x piperita L., aetheroleumBu sayfa nanenin UÇUCU YAĞINI anlatır; nane YAPRAĞI için ayrı bir monograf ve ayrı bir sayfa vardır. Avrupa İlaç Ajansı nane yağını iki sınıfta birden değerlendirir. "İyi bilinen kullanım" sınıfında iki kullanım tanınmıştır: özellikle huzursuz bağırsak sendromu olan kişilerde sindirim kanalındaki hafif spazmların, gazın ve karın ağrısının giderilmesi; ve hafif gerilim tipi baş ağrısının giderilmesi. Geleneksel kullanım sınıfında ise öksürük ve soğuk algınlığı belirtileri, bölgesel kas ağrısı ve sağlam deride bölgesel kaşıntı yer alır. En kritik nokta çocuklarla ilgilidir: 2 yaş altında kullanım kontrendikedir.1 kaynak →
Okaliptus YağıEucalyptus globulus Labill.; Eucalyptus polybractea R.T. Baker; Eucalyptus smithii R.T. Baker, aetheroleumOkaliptus yağı, okaliptus ağacının taze yaprak ve dallarından su buharı damıtmasıyla elde edilen uçucu yağdır. Avrupa İlaç Ajansı monografı bu yağı geleneksel bitkisel ürün sınıfında değerlendirir; kabul uzun süreli kullanım geçmişine dayanır. Monografta iki kullanım alanı tanımlanmıştır: soğuk algınlığına bağlı öksürüğün hafifletilmesi ve bölgesel kas ağrısının belirtilerinin giderilmesi. Yağın etkin bileşeni 1,8-sineoldür. Monograf okaliptus YAPRAĞINI değil, yağını kapsar; yaprak için ayrı bir monograf vardır ve dozları aynı değildir. Bu monografın en dikkat çeken yanı çocuklarla ilgili sınırıdır: 24 aydan küçük çocuklarda kullanım kontrendikedir.2 kaynak →
Okaliptus YaprağıEucalyptus globulus Labill., foliumBu sayfa okaliptus YAPRAĞINI anlatır; okaliptus YAĞI için ayrı bir monograf ve ayrı bir sayfa vardır, dozları da aynı değildir. Avrupa İlaç Ajansı okaliptus yaprağını geleneksel bitkisel ürün sınıfında değerlendirir; kabul, uzun süreli kullanım geçmişine dayanır. Tanımlanan tek kullanım alanı, soğuk algınlığına bağlı öksürüğün giderilmesidir. Yaprak iki biçimde kullanılır: doğranmış bitki olarak bitki çayı ya da soluma için demleme, ve tentür olarak. Monografın en sert hükmü çocuklarla ilgilidir: 30 aydan küçük çocuklarda kullanım KONTRENDİKEDİR, çünkü sineol içeren hazırlıklar diğer uçucu yağlar gibi larenks spazmına (gırtlak kasılması) yol açma riski taşır.1 kaynak →
ÖkseotuViscum album L., herba⚠⚠ BU SAYFA, KANSER TEDAVİSİ İDDİASIYLA ANILAN BİR BİTKİ HAKKINDADIR ve Avrupa İlaç Ajansının bu konudaki görüşünü olduğu gibi aktarır. HMPC ökseotu için monograf hazırlamaya karar vermiş, kapsamlı bir literatür taraması yapmış ve AB pazarındaki ürünleri incelemiştir. Sonuç: MONOGRAF KURULAMAZ. Karar iki kullanım alanı için AYRI AYRI gerekçelendirilmiştir. KALP-DAMAR KULLANIMLARI için karşılanmayan şartlar: Direktif 2001/83/EC Madde 10a (etkin maddenin tanınmış etkinliği ve kabul edilebilir güvenlik düzeyi) ve Madde 16a(1)(a) — bu madde, geleneksel bitkisel tıbbi ürünün endikasyonlarının YALNIZCA, bileşimi ve amacı gereği TEŞHİS, REÇETE YA DA TEDAVİ TAKİBİ İÇİN HEKİM GÖZETİMİ OLMADAN kullanılmak üzere tasarlanmış ürünlere uygun olmasını şart koşar. Kalp-damar rahatsızlıkları bu tanıma girmez. KANSER TEDAVİSİ için karşılanmayan şartlar ÜÇ TANEDİR: yine Madde 16a(1)(a) (hekim gözetimi olmadan kullanıma uygun olmama), Madde 16a(1)(b) (belirli bir güç ve dozla kullanım şartı), ve Madde 16a(1)(c) — bu madde hazırlığın AĞIZDAN, HARİCİ ya da SOLUNUM yoluyla kullanılan bir hazırlık olmasını şart koşar; ökseotunun kanser tedavisindeki kullanımı bu yolların dışındadır. HMPC ayrıca kanser tedavisindeki kullanımı ayrıca değerlendirmiş ve KAMUYA AÇIK ALANDAKİ BİLGİNİN, kanıta dayalı bir kullanım endikasyonunu desteklemeye YETERLİ OLMADIĞI sonucuna varmıştır. Belge: kamuoyu açıklaması EMA/HMPC/57109/2011, 20 Kasım 2012.1 kaynak →
Ölmez Çiçek (Altın Otu)Helichrysum arenarium (L.) Moench, flosAvrupa İlaç Ajansı ölmez çiçeği "geleneksel kullanım" sınıfında değerlendirir ve TEK bir kullanım tanımlar: DOLGUNLUK VE ŞİŞKİNLİK HİSSİNİN EŞLİK ETTİĞİ SİNDİRİM ŞİKAYETLERİ. Bu değerlendirme uzun süreli kullanım geçmişine dayanır, klinik çalışma kanıtına değil. TÜR KONUSUNDA DİKKAT: monograf yalnızca Helichrysum ARENARIUM türü içindir. Türkiye'de "altın otu" ya da "ölmez çiçek" adıyla satılan bitki çoğunlukla Helichrysum PLICATUM'dur ve o tür bu monografın kapsamında DEĞİLDİR. Elinizdeki ürünün etiketinde tür yazmıyorsa, bu sayfadaki bilgilerin ona uyduğu varsayılmamalıdır. Monografın kapsadığı tek hazırlık kıyılmış bitkiden yapılan çaydır. Bu sayfanın en önemli uyarısı SAFRA ile ilgilidir: ölmez çiçek safra salgısını uyarabildiği için safra yolu tıkanıklığı, safra kesesi taşı ve karaciğer hastalığı olanlarda önerilmez. Belge EMA/HMPC/41108/2015 numaralıdır ve 29 Eylül 2015'te kabul edilmiştir.1 kaynak →
PapatyaMatricaria chamomillaPapatya (Alman papatyasi), eski Cin, Misir, Yunan ve Roma tibbinda onemli yer tutmus bir bitkidir. Kurutulmus cicekleri cay olarak demlenir, ayrica cilde uygulanan hazirliklarda kullanilir.3 kaynak →
Pelargonium (Umckaloabo)Pelargonium sidoides DC.; Pelargonium reniforme Curt., radixAvrupa İlaç Ajansı pelargonium kökünü "geleneksel kullanım" sınıfında değerlendirir ve TEK bir kullanım tanımlar: SOĞUK ALGINLIĞININ belirtilerine yönelik tedavi. Bu değerlendirme uzun süreli kullanım geçmişine dayanır, klinik çalışma kanıtına değil. BU SAYFA KÜTÜPHANEDE İKİ BAKIMDAN İSTİSNADIR. Birincisi: monograf 3 YAŞINDAN İTİBAREN ÇOCUK DOZU VERİR. Yazdığımız sayfaların neredeyse tamamı 12 ya da 18 yaş altını dışarıda bırakır; pelargonium 3-5 yaş, 6-12 yaş ve 12 yaş üstü için ayrı dozlar tanımlar. İkincisi ve daha önemlisi: MONOGRAF BİR KARACİĞER UYARISI TAŞIR. Bu ürünün kullanımıyla ilişkili KARACİĞER TOKSİSİTESİ ve HEPATİT vakaları bildirilmiştir. Belge EMA/HMPC/648100/2022 numaralıdır, 2. revizyondur ve 29 Mayıs 2024'te kabul edilmiştir — kütüphanedeki en güncel monograflardan biridir.1 kaynak →
Pelin OtuArtemisia absinthium L., herbaAvrupa İlaç Ajansı pelin otunu "geleneksel kullanım" sınıfında değerlendirir ve İKİ kullanım tanımlar: (1) GEÇİCİ İŞTAH KAYBI, (2) hafif hazımsızlık ve mide-bağırsak şikâyetleri. Değerlendirme uzun süreli kullanım geçmişine dayanır, klinik çalışma kanıtına değil. ⚠⚠ BU SAYFANIN EN ÖNEMLİ KISMI TUYONDUR ve monograf bunu farmasötik özellikler bölümünde bir ŞARTA bağlar: üründeki tuyon miktarı BELİRTİLMEK ZORUNDADIR ve GÜNLÜK MARUZİYET 6,0 mgın ALTINDA olmalıdır. Monograf ayrıca tuyonun NÖROTOKSİK olduğunun bildirildiğini ve düşük tuyon içeren kemotiplerin TERCİH EDİLMESİ gerektiğini yazar. ⟡ AYNI SINIR KÜTÜPHANEDE ÜÇÜNCÜ KEZ KARŞIMIZA ÇIKIYOR: adaçayı yaprağı monografında tuyon için günde en fazla 6,0 mg sınırı vardır; adaçayı YAĞI için Avrupa İlaç Ajansı yüksek tuyon sebebiyle monograf KURAMAMIŞTIR. Üç sayfa da aynı kamuoyu açıklamasına bağlanır. ⚠ AYNI ENDİKASYON, BAŞKA RİSK: kütüphanedeki centiyane kökü sayfası kelimesi kelimesine AYNI iki kullanımı taşır, ama onun tek kontrendikasyonu aşırı duyarlılıktır. Pelin otununki çok daha ağırdır ve aşağıda yazılıdır. Belge EMA/HMPC/751490/2016 Corr.1 numaralıdır ve 30 Mayıs 2017de son halini almıştır.1 kaynak →
Pire Otu Tohumu (Psyllium)Plantago afra L. (Plantago psyllium L.) veya Plantago indica L. (Plantago arenaria Waldstein & Kitaibel), semenBu sayfa PSYLLIUM tohumunu anlatır ve adı karışıklığa çok açık olduğu için başta netleştirmek gerekir: bu BAŞKA BİR BİTKİDİR. Türkiye'de "karnıyarık tohumu" adıyla satılan bitki genellikle Plantago ovata'dır; bu sayfanın konusu ise Plantago afra ya da Plantago indica'dır. İkisi de hacim yapıcı laksatiftir, kullanımları büyük ölçüde örtüşür, ama dozları FARKLIDIR ve ayrı monografların konusudurlar. Avrupa İlaç Ajansı pire otu tohumunu "İYİ BİLİNEN TIBBİ KULLANIM" temelinde değerlendirir — dayanağı yalnızca gelenek değil, birikmiş tıbbi kullanım kanıtıdır. İKİ kullanım tanımlanmıştır: ALIŞILMIŞ (kronik) KABIZLIĞIN tedavisi, ve dışkının YUMUŞAK OLMASININ İSTENDİĞİ durumlar — makat ya da rektum ameliyatı sonrası ağrılı dışkılama, anal fissür ve hemoroit gibi. İspaghula kabuğundaki üçüncü kullanım (lif alımı, kolesterol) bu monografta YOKTUR. Belge EMA/HMPC/599747/2012 numaralıdır ve Mart 2013'te kabul edilmiştir.1 kaynak →
Ravent KöküRheum palmatum L. ve Rheum officinale Baillon, radixAvrupa İlaç Ajansı ravent kökünü "İYİ BİLİNEN TIBBİ KULLANIM" temelinde değerlendirir — dayanağı yalnızca gelenek değil, birikmiş tıbbi kullanım kanıtıdır. Kaydedilen tek kullanım şudur: ARA SIRA GÖRÜLEN KABIZLIKTA KISA SÜRELİ kullanım. Ravent bir UYARICI LAKSATİFTİR; sinameki, cascara ve barut ağacı ile aynı aileden, antranoid içeren bitkilerdendir. Monograf açıkça şunu söyler: ravent hazırlıkları YALNIZCA beslenme değişikliği ya da hacim yapıcı ürünlerle sonuç alınamadığında kullanılmalıdır. Bir noktayı ayırmak gerekir: burada anlatılan RAVENT KÖKÜDÜR (Rheum palmatum ve Rheum officinale). Mutfakta reçel ve tatlı yapılan ravent SAPI aynı şey değildir ve bu monografın konusu değildir. Belge EMA/HMPC/113700/2019 numaralıdır, 1. revizyondur ve 6 Mayıs 2020'de kabul edilmiştir.1 kaynak →
RezeneFoeniculum vulgareRezene, tohumu (meyvesi) cay olarak demlenen ve mutfakta kullanilan bir bitkidir. Aci rezene ve tatli rezene ayri monograflarda degerlendirilir; buradaki kayit aci rezene meyvesine aittir.2 kaynak →
Rhodiola (Altın Kök)Rhodiola rosea L., rhizoma et radixAvrupa İlaç Ajansı rhodiolanın KÖK SAPI VE KÖKÜNÜ "geleneksel kullanım" sınıfında değerlendirir. Monografın kaydettiği tek kullanım şudur: STRES BELİRTİLERİNİN — yorgunluk ve bitkinlik gibi — giderilmesi. Bu değerlendirme uzun süreli kullanım geçmişine dayanır, klinik çalışma kanıtına değil. Monografın kapsadığı hazırlık TEK BİR TANEDİR: %67-70 etanolle elde edilen kuru ekstre. Yani çay, tentür ya da başka bir hazırlık monografta YER ALMAZ; sayfadaki dozlar yalnızca o kuru ekstre içindir. Belge EMA/HMPC/24177/2023 numaralıdır, 1. revizyondur ve 20 Mart 2024'te kabul edilmiştir — kütüphanedeki en güncel tarihli monograflardan biridir.1 kaynak →
Roma PapatyasıChamaemelum nobile (L.) All., flosBu sayfa ROMA PAPATYASINI anlatır; kütüphanedeki `papatya` sayfası BAŞKA BİR BİTKİDİR (Matricaria chamomilla, yani tıbbi papatya ya da Alman papatyası). İkisi de papatyagiller ailesindendir, ikisi de sindirim için kullanılır, ama ayrı türlerdir ve ayrı monografların konusudurlar. Avrupa İlaç Ajansı Roma papatyasını "geleneksel kullanım" sınıfında değerlendirir ve TEK bir kullanım tanımlar: şişkinlik ve gaz dahil HAFİF, KRAMP TARZI SİNDİRİM ŞİKAYETLERİNİN belirtilerine yönelik tedavi. Bu değerlendirme uzun süreli kullanım geçmişine dayanır, klinik çalışma kanıtına değil. Türkiye'de "papatya" denince genellikle Alman papatyası satılır; elinizdeki ürünün hangisi olduğunu etiketten kontrol etmek gerekir. Belge EMA/HMPC/560734/2010 numaralıdır ve 22 Kasım 2011'de kabul edilmiştir.1 kaynak →
ŞahtereFumaria officinalis L., herbaŞahtere, Türkiye'de yaygın olarak bilinen ve aktarlarda satılan bir bitkidir. Avrupa İlaç Ajansı şahtereyi geleneksel bitkisel ürün sınıfında değerlendirir ve tanımlanan tek kullanım alanı, dolgunluk hissi, yavaş sindirim ve şişkinlik gibi sindirim şikayetlerinin giderilmesidir. Monografın en önemli uyarısı SAFRA YOLLARIYLA ilgilidir: şahterenin safra salgısını uyarma ihtimali bulunduğu için safra yolu tıkanıklığı, safra kesesi taşı ve karaciğer hastalığı gibi durumlarda önerilmez. Kullanım YEMEKLERDEN ÖNCEDİR. Monografta karaciğer temizliği ya da kan temizleme ile ilgili bir kullanım YER ALMAZ.1 kaynak →
Sarı KantaronHypericum perforatumSarı kantaron, sarı çiçekli bir bitkidir ve geleneksel tıp sistemlerinde uzun süredir kullanılır. NCCIH kayıtlarına göre günümüzde en yaygın olarak ruh hâli ile ilgili şikâyetler için öne çıkarılmaktadır. Kullanmadan önce mutlaka okunması gereken ilaç etkileşimleri vardır.2 kaynak →
SarımsakAllium sativumSarimsak, mutfakta gunluk kullanilan bir bitkidir; kullanilan kismi disidir (bulbus). Avrupa Ilac Ajansi monografi disi "geleneksel bitkisel urun" sinifinda degerlendirir. Yemekte kullanilan miktarlar ile takviye olarak alinan miktarlar ayri seylerdir; asagidaki uyarilar takviye kullanimi icindir.2 kaynak →
Sarmaşık YaprağıHedera helix L., folium⟡ BU SAYFA KÜTÜPHANEDEKİ AZ SAYIDA "İYİ BİLİNEN KULLANIM" ÖRNEĞİNDEN BİRİDİR. Fark önemlidir: kütüphanedeki bitkilerin çoğu "geleneksel kullanım" sınıfındadır, yani değerlendirme uzun süreli kullanım geçmişine dayanır. Sarmaşık yaprağı ise KLİNİK KANITA dayanan sınıftadır — belgede "yalnızca uzun süreli kullanıma dayanır" ifadesi GEÇMEZ ve geleneksel kullanım sütunu tamamen boştur. Avrupa İlaç Ajansı sarmaşık yaprağı için TEK bir kullanım tanımlar: BALGAM SÖKTÜRÜCÜ olarak, BALGAMLI (verimli) ÖKSÜRÜKTE. ⟡ KANIT SINIFI YÜKSEK, AMA MEKANİZMA BİLİNMİYOR: monografın farmakodinamik bölümü tam olarak şunu yazar — "etki mekanizması bilinmemektedir". İkisi birbiriyle çelişmez; etkinin gösterilmiş olması, nasıl olduğunun bilindiği anlamına gelmez. ⚠ BU SAYFA ÇOCUK DOZU OLAN NADİR MONOGRAFLARDAN BİRİDİR: monograf 2-5 yaş ve 6-11 yaş için ayrı ayrı doz verir, ama 2 YAŞ ALTINDA KONTRENDİKEDİR. Belge EMA/HMPC/325716/2017 numaralıdır, REVİZYON 2dir ve 21 Kasım 2017de kabul edilmiştir.1 kaynak →
Selam Otu (Levisticum)Levisticum officinale Koch, radixAvrupa İlaç Ajansı selam otu kökünü "geleneksel kullanım" sınıfında değerlendirir ve TEK bir kullanım tanımlar: idrar miktarını artırarak idrar yollarının yıkanmasını sağlamak, hafif idrar yolu şikayetlerinde YARDIMCI olarak. "Yardımcı" sözcüğü monografın kendi ifadesidir; selam otu bir idrar yolu enfeksiyonunun tedavisi değildir. Bu değerlendirme uzun süreli kullanım geçmişine dayanır, klinik çalışma kanıtına değil. SELAM OTU BU AİLENİN DOKUZUNCU ÜYESİ VE TEK İSTİSNASIDIR: kütüphanedeki diğer sekiz idrar yolu bitkisinin hepsinde "sıvı alımının azaltılmasının önerildiği durumlar" ya bir uyarı ya da bir kontrendikasyon olarak geçer. Selam otu monografında bu madde HİÇ YOKTUR. Buna karşılık 18 yaş altı, tıbbi değerlendirme gerektiren kaygılar nedeniyle dışarıda bırakılmıştır. Belge EMA/HMPC/524621/2011 numaralıdır ve 20 Kasım 2012'de kabul edilmiştir.1 kaynak →
ŞerbetçiotuHumulus lupulus L., flosAvrupa İlaç Ajansı şerbetçiotu kozalağını "geleneksel kullanım" sınıfında değerlendirir ve tek bir cümlede İKİ kullanım tanımlar: HAFİF ZİHİNSEL STRES BELİRTİLERİNİN giderilmesi ve UYKUYA YARDIMCI OLMAK. Değerlendirme uzun süreli kullanım geçmişine dayanır, klinik çalışma kanıtına değil. İki kullanımın DOZU VE ZAMANLAMASI farklıdır: stres için gün içine yayılır, uyku için yatmadan 30-60 dakika önce tek doz alınır. ⚠ BU SAYFADAKİ ARAÇ KULLANIMI UYARISI KÜTÜPHANEDE NADİRDİR: monografların neredeyse tamamı bu bölümde "çalışma yapılmamıştır" der. Şerbetçiotu bunlardan biri DEĞİLDİR — monograf, araç ve makine kullanma yeteneğini BOZABİLECEĞİNİ ve etkilenen kişilerin araç kullanmaması gerektiğini açıkça yazar. Uykuya yardımcı olduğu söylenen bir bitkide bu şaşırtıcı değildir, ama yazılı olması önemlidir. Belge EMA/HMPC/682384/2013 numaralıdır, ilk sistematik gözden geçirmenin ardından 6 Mayıs 2014te kabul edilmiştir.1 kaynak →
Şeytan PençesiHarpagophytum procumbens DC. ve/veya Harpagophytum zeyheri Decne., radixAvrupa İlaç Ajansı şeytan pençesi kökünü "geleneksel kullanım" sınıfında değerlendirir ve İKİ ayrı kullanım tanımlar: (1) HAFİF EKLEM AĞRISININ giderilmesi, (2) şişkinlik ve gaz gibi HAFİF SİNDİRİM ŞİKÂYETLERİNİN ve GEÇİCİ İŞTAH KAYBININ giderilmesi. Değerlendirme uzun süreli kullanım geçmişine dayanır, klinik çalışma kanıtına değil. ⟡ AYNI CÜMLE, BAŞKA BİTKİ, BAŞKA RİSK: bu monografın birinci kullanımı, kütüphanedeki söğüt kabuğu sayfasının geleneksel kullanımlarından biriyle kelimesi kelimesine aynıdır — "hafif eklem ağrısının giderilmesi". Ama iki bitkinin güvenlik profili kıyas kabul etmez: şeytan pençesinin kontrendikasyonu iki maddedir, söğüt kabuğununki sekiz. Aynı cümleyi taşıyan iki bitkiyi aynı şey saymak, işte bu farkı gözden kaçırmaktır. ⚠ SAFRA TAŞI OLANLAR İÇİN AYRI BİR UYARI VARDIR ve az bilinir; aşağıda yazılıdır. Belge EMA/HMPC/627057/2015 numaralıdır ve 12 Temmuz 2016da kabul edilmiştir.1 kaynak →
SinamekiSenna alexandrinaSinameki, yapraklari kurutularak kullanilan bir bitkidir ve etkisi bagirsak hareketini artirmak uzerinedir. Avrupa Ilac Ajansi yapragini "iyi bilinen kullanim" sinifinda degerlendirir; yani degerlendirme yalnizca gelenege degil, en az on yillik bilimsel yayin birikimine dayanir. Kisa sureli kullanim icindir.1 kaynak →
Sinameki MeyvesiSenna alexandrina Mill. (Cassia senna L.; Cassia angustifolia Vahl), fructusBu sayfa sinamekinin MEYVESİNİ (kapçık) anlatır; sinameki YAPRAĞI için ayrı bir monograf ve ayrı bir sayfa vardır. Avrupa İlaç Ajansı sinameki meyvesini "iyi bilinen kullanım" sınıfında değerlendirir ve İKİ kullanım alanı tanımlar: ara sıra görülen kabızlıkta KISA SÜRELİ kullanım, ve bağırsak hazırlığı gerektiren klinik işlemler öncesinde bağırsak temizliği. Sinameki bir UYARICI LAKSATİFTİR ve monografın uyarıları bu nedenle ağırdır: uzun süreli kullanımdan kaçınılmalıdır, çünkü kısa bir tedavi süresinden fazlası bağırsak işlevini bozabilir ve laksatif bağımlılığına yol açabilir. Monograf açıkça şunu söyler: sinameki hazırlıkları yalnızca beslenme değişikliği ya da hacim yapıcı ürünlerle sonuç alınamadığında kullanılmalıdır. Kilo verme ya da detoks amaçlı bir kullanım monografta YER ALMAZ.1 kaynak →
SoğanAllium cepa L., bulbusAvrupa İlaç Ajansı soğan için monograf hazırlamaya karar vermiş (Ocak 2010 HMPC toplantı raporu) ancak KURAMAMIŞTIR. ⟡ BU SAYFA BİR UYARI DEĞİLDİR VE BUNUN ALTI ÇİZİLMELİDİR: soğan bir gıdadır, dünyanın her yerinde yenmektedir ve HMPCnin kararı soğanın zararlı bulunduğu anlamına GELMEZ. Gerekçe tamamen düzenleyicidir. HMPC, Avrupa Birliğinde pazarlanan soğan içerikli ürünleri incelemiş ve ÇOK AZ ÜRÜN bulunduğunu (tek bileşenli ve karışım) tespit etmiştir. Ardından kapsamlı bir literatür taraması yapılmış ve karşılanmayan iki şart belirlenmiştir: Direktif 2001/83/EC Madde 10a — etkin maddenin tanınmış bir etkinliği ve kabul edilebilir bir güvenlik düzeyi olması ve iyi bilinen tıbbi kullanım süresinin dolmuş olması; ve Madde 16a(1)(d) — Madde 16c(1)(c)de belirtilen geleneksel kullanım süresinin dolmuş olması. Bu ikinci şart, ürünün en az 30 yıldır (bunun en az 15 yılı AB içinde olmak üzere) TIBBİ ÜRÜN olarak kullanılıyor olmasını arar. Soğanın binlerce yıldır YENİYOR olması bu şartı karşılamaz; aranan şey, tıbbi ürün olarak belgelenmiş kullanımdır. Belge: kamuoyu açıklaması EMA/HMPC/347189/2011, 27 Mart 2012.1 kaynak →
Söğüt KabuğuSalix [S. purpurea L., S. daphnoides Vill., S. fragilis L. dahil çeşitli türler], cortex⟡ BU SAYFA İKİ SINIFI BİR ARADA TAŞIR — kütüphanede az rastlanan bir durumdur. Avrupa İlaç Ajansı söğüt kabuğunu hem "iyi bilinen kullanım" hem "geleneksel kullanım" başlığı altında değerlendirir ve ikisi için AYRI hazırlıklar, AYRI dozlar tanımlar. KLİNİK KANITA DAYANAN kullanım: BEL AĞRISININ kısa süreli tedavisi — burada monograf standardize edilmiş kuru ekstreyi (8-14:1, etanol %70, %15 total salisin) esas alır ve kontrollü klinik çalışmalarda doza bağlı ağrı kesici etki gözlendiğini yazar. UZUN SÜRELİ KULLANIMA DAYANAN kullanımlar ise üç tanedir: hafif eklem ağrısının giderilmesi, soğuk algınlığına eşlik eden ateşin hafifletilmesi ve baş ağrısı. ⟡ "DOĞAL ASPİRİN" SÖZÜNÜN ÖLÇÜLMÜŞ KARŞILIĞI: monografın kendi farmakokinetik bölümü, 1360 mg standardize söğüt kabuğu ekstresinin (240 mg salisine eşdeğer) kandaki salisilik asit eğrisinin 87 mg asetilsalisilik asit alımından beklenene EŞDEĞER olduğunu yazar. Yani benzetme boş değildir — ve tam bu yüzden aşağıdaki uyarı listesi bu kadar uzundur. Belge EMA/HMPC/80630/2016 Corr1 numaralıdır ve 31 Ocak 2017de kabul edilmiştir.1 kaynak →
TarçınCinnamomum verumTarçın, Cinnamomum cinsi ağaçların kurutulmuş kabuğudur. İki ana türü vardır: Sri Lanka kaynaklı Seylan tarçını ("gerçek tarçın") ve Güneydoğu Asya kaynaklı Çin tarçını (cassia). Aradaki fark yalnızca tat değildir; kumarin içeriği bakımından da ayrılırlar.2 kaynak →
Tarçın YağıCinnamomum verum J.S. Presl, corticis aetheroleumBu sayfa tarçın KABUĞUNDAN elde edilen UÇUCU YAĞI anlatır; tarçın kabuğunun kendisi için ayrı bir monograf ve ayrı bir sayfa vardır. Avrupa İlaç Ajansı tarçın yağını geleneksel bitkisel ürün sınıfında değerlendirir ve tanımlanan tek kullanım alanı, şişkinlik ve gaz dahil hafif spazmlı sindirim şikayetlerinin belirtilerinin tedavisidir. Monografta kan şekeri düzenleme ile ilgili bir kullanım YER ALMAZ. Monografın pratik açıdan en önemli hükmü seyreltmeyle ilgilidir: yerel tahrişten kaçınmak için seyreltilmemiş yağın kullanılması önerilmez.1 kaynak →
Tatlı RezeneFoeniculum vulgare Miller subsp. vulgare var. dulce (Mill.) Batt. & Trab., fructusBu sayfa TATLI REZENE meyvesini anlatır; ACI REZENE için ayrı bir monograf ve ayrı bir sayfa vardır. İkisi aynı türün farklı varyeteleridir ve dozları aynı değildir. Avrupa İlaç Ajansı tatlı rezeneyi geleneksel bitkisel ürün sınıfında değerlendirir ve üç kullanım alanı tanımlar: şişkinlik ve gaz dahil hafif spazmlı sindirim şikayetlerinin belirtilerinin tedavisi; adet dönemine eşlik eden hafif spazmın tedavisi; ve soğuk algınlığına bağlı öksürükte balgam söktürücü olarak kullanım. Monografın en dikkat çekici yanı ESTRAGOL içeriğine dair uyarıdır ve bu, çocuklarda kullanımı doğrudan sınırlar.1 kaynak →
Turna Yemişi (Cranberry)Vaccinium macrocarpon Aiton, fructusBu sayfanın konusu *Vaccinium macrocarpon*, yani İngilizcede cranberry denen turna yemişidir. TÜRKÇEDE "KIZILCIK" ADI GENELLİKLE BAŞKA BİR BİTKİ İÇİN (*Cornus mas*) KULLANILIR; ikisi karıştırılır ama farklı bitkilerdir ve bu monograf yalnızca turna yemişini kapsar. Avrupa İlaç Ajansı turna yemişini geleneksel bitkisel ürün sınıfında değerlendirir ve iki kullanım alanı tanımlar; her ikisi de YALNIZCA KADINLAR içindir ve ciddi durumlar bir hekim tarafından dışlandıktan sonra geçerlidir: idrar yaparken yanma ve sık idrara çıkma gibi hafif tekrarlayan alt idrar yolu enfeksiyonu belirtilerinin giderilmesi, ve kadınlarda tekrarlayan komplike olmayan alt idrar yolu enfeksiyonlarının önlenmesi. Monografta tanımlanan hazırlık SIKILMIŞ MEYVE SUYUDUR; sirke gibi başka hazırlıklar kapsam dışıdır.1 kaynak →
Yaban Mersini (Kuru Meyve)Vaccinium myrtillus L., fructus siccusBu sayfa yaban mersininin KURUTULMUŞ OLGUN MEYVESİNİ anlatır; TAZE meyve (fructus recens) ayrı bir monografın konusudur ve kullanımı farklıdır. Avrupa İlaç Ajansı kuru yaban mersinini "geleneksel kullanım" sınıfında değerlendirir ve İKİ kullanım tanımlar: HAFİF İSHALİN belirtilerini gidermek (ağızdan), ve AĞIZ İÇİ MUKOZANIN HAFİF İLTİHAPLARININ belirtilerini gidermek (ağızda çalkalama). Bu değerlendirme uzun süreli kullanım geçmişine dayanır, klinik çalışma kanıtına değil. Monografta göz sağlığı, damar ya da görme ile ilgili HİÇBİR KULLANIM YER ALMAZ. Bu monografın diğerlerinden ayrıldığı bir nokta var: EMA kuru yaban mersini meyvesinin GEBELİKTE VE EMZİRME DÖNEMİNDE KULLANILABİLECEĞİNİ söyler — insanlarda kuru yaban mersini tüketimine bağlı herhangi bir malformasyon kaygısı ortaya çıkmamıştır. Belge EMA/HMPC/678995/2013 numaralıdır ve 29 Eylül 2015'te kabul edilmiştir.1 kaynak →
Yaban Mersini (Taze Meyve)Vaccinium myrtillus L., fructus recensBu sayfa yaban mersininin TAZE meyvesini anlatır; KURUTULMUŞ meyve ayrı bir monografın konusudur ve kullanımı tamamen farklıdır. Farkın büyüklüğü şaşırtıcıdır: kuru meyve hafif ishal ve ağız içi iltihaplar için, taze meyve ise DAMAR şikayetleri için değerlendirilmiştir. Avrupa İlaç Ajansı taze yaban mersinini "geleneksel kullanım" sınıfında değerlendirir ve İKİ kullanım tanımlar: hafif TOPLARDAMAR dolaşım bozukluğuna bağlı BACAKLARDAKİ RAHATSIZLIK VE AĞIRLIK HİSSİNİN giderilmesi, ve DERİDEKİ KILCAL DAMAR KIRILGANLIĞI belirtilerinin giderilmesi. Bu değerlendirme uzun süreli kullanım geçmişine dayanır, klinik çalışma kanıtına değil. Monografın kapsadığı hazırlık taze meyvenin kendisi DEĞİL, ondan elde edilen ve %36 antosiyanozit (%25 antosiyanidine karşılık gelir) içerecek şekilde standardize edilmiş KURU EKSTREDİR. Belge EMA/HMPC/375808/2014 numaralıdır ve 29 Eylül 2015'te kabul edilmiştir.1 kaynak →
Yeşil ÇayCamellia sinensis (L.) Kuntze, non fermentatum foliumYeşil çay, çay bitkisinin fermente EDİLMEMİŞ yaprağıdır; siyah çaydan farkı budur, ikisi de aynı bitkiden gelir ama işlenişleri ayrıdır. Avrupa İlaç Ajansı monografı yeşil çayı geleneksel bitkisel ürün sınıfında değerlendirir ve tanımlanan tek kullanım alanı yorgunluk ile halsizlik hissinin giderilmesidir. Monografta zayıflama, yağ yakımı ya da antioksidan etkiyle ilgili bir kullanım YER ALMAZ. Yeşil çayın kafein içermesi monografın güvenlilik bölümünü belirleyen ana etkendir: kontrendikasyonların çoğu bu nedenle konulmuştur.2 kaynak →
Yulaf SamanıAvena sativa L., herbaAvrupa İlaç Ajansı yulafın TOPRAK ÜSTÜ KISIMLARINI — çiçeklenmeden önce hasat edilmiş, kurutulmuş ya da taze — "geleneksel kullanım" sınıfında değerlendirir. Monografın kaydettiği kullanım şudur: HAFİF ZİHİNSEL GERGİNLİK (stres) BELİRTİLERİNİN GİDERİLMESİ ve UYKUYA YARDIMCI olmak. Bu değerlendirme uzun süreli kullanım geçmişine dayanır, klinik çalışma kanıtına değil. Bu sayfanın konusu yulafın SAMANIDIR; yulaf TANESİ (Avenae fructus) ayrı bir monografın konusudur ve dozları farklıdır. Monografın en dikkat çeken iki notu şudur: yulaf samanı ARAÇ VE MAKİNE KULLANMA YETENEĞİNİ BOZABİLİR, ve ÇÖLYAK HASTALARINDA dikkatli olunmalıdır çünkü bitkinin protein içeriğine ilişkin veri yoktur. Belge EMEA/HMPC/202966/2007 numaralıdır ve 4 Eylül 2008'de kabul edilmiştir.1 kaynak →
ZencefilZingiber officinaleZencefil, Asya'nin sicak bolgelerinden gelen ve bugun Guney Amerika, Afrika ve Orta Dogu'da da yetistirilen bir bitkidir. Kullanilan kismi kok govdesidir. Hem mutfakta hem de geleneksel olarak uzun suredir kullanilir.3 kaynak →
ZerdeçalCurcuma longaZerdeçal, zencefilgiller ailesinden bir bitkinin kurutulup öğütülen kök gövdesidir. Yemeklere sarı rengini veren baharat budur. Avrupa İlaç Ajansı kök gövdesini "geleneksel bitkisel ürün" sınıfında değerlendirir.2 kaynak →
Zeytin YaprağıOlea europaea L., foliumZeytin ağacının taze ya da kurutulmuş yaprağı, meyvesinden ve zeytinyağından ayrı değerlendirilen bir bitkisel maddedir. Avrupa İlaç Ajansı monografı zeytin yaprağını geleneksel bitkisel ürün sınıfında ele alır; kabul uzun süreli kullanım geçmişine dayanır. Monografta tanımlanan tek kullanım alanı, böbrek yoluyla su atımını artırmaya yardımcı olmaktır ve bu yalnızca hafif su tutulması durumu için, ciddi hastalıklar bir hekim tarafından dışlandıktan sonra geçerlidir. Tansiyon ya da kan şekeri ile ilgili bir kullanım bu monografta yer almaz. Zeytinyağı ve zeytin meyvesi bu monografın konusu değildir.2 kaynak →

Ürünler ne işe yarar

Rafımızdaki her ürünün ne olduğu ve nasıl kullanıldığı kendi sayfasında yazılıdır.

A

B

C

Ç

D

E

F

G

H

I

İ

K

L

M

N

O

Ö

P

R

S

Ş

T

Ü

V

Y

Z

#